NÓNG: Exclusive Citizenship Act of 2025 hay Luật quốc tịch duy nhất 2025 được dự thảo có thể thay đổi quy định quốc tịch kép tại Mỹ

Nếu dự luật có hiệu lực, bất kỳ ai sau đó muốn nhận thêm quốc tịch nước ngoài – hoặc giữ quốc tịch hai nước – đều bị coi là tự động từ bỏ quốc tịch Mỹ.

Mục tiêu được đưa ra là để đảm bảo “lòng trung thành duy nhất” với Hoa Kỳ, tránh nguy cơ “xung đột lợi ích, đa quốc tịch” theo lập luận của người đề xuất.

Tuy nhiên — đến hiện tại: đây vẫn là dự thảo, chưa trở thành luật. Việc thông qua hay không, thời hạn bắt buộc thực hiện, và cách áp dụng còn rất khó đoán. Nhưng rõ ràng, nếu được thông qua — tác động đến người có song tịch sẽ là rất lớn.

Vì sao người Việt — đặc biệt dân định cư & bảo lãnh — nên để ý mạnh?

Với cộng đồng người Việt:

- Nhiều người hiện mang quốc tịch Mỹ + quốc tịch Việt Nam — do di trú, bảo lãnh, hoặc giữ quốc tịch Việt để thuận tiện đi về thăm quê, công việc hay hộ chiếu. Nếu luật được thông qua, họ sẽ buộc phải chọn một.

- Với người Việt đang chờ bảo lãnh hoặc xin visa định cư: tương lai quốc tịch kép — vốn trước đây là một lợi thế (ví dụ: khi về Việt Nam, giữ quốc tịch Việt thuận lợi gặp gỡ người thân, dễ đi lại…) — có thể không còn đảm bảo.

- Với những gia đình đa quốc tịch (ví dụ: cha mẹ Việt + con sinh ra ở Mỹ, hoặc con đi du học/định cư rồi nhập quốc tịch Mỹ) — dự luật nếu thành luật có thể ảnh hưởng tới cơ cấu gia đình, di chuyển giữa hai nước, quyền cư trú, quyền đi lại quốc tế…

Khuyến cáo và hành động nên làm ngay để “đề phòng”

Dù dự luật chưa thành luật, bạn nên chuẩn bị trước:

- Kiểm tra tình trạng quốc tịch hiện tại của mình

- Ai đang giữ song tịch, cần biết rõ quốc tịch thứ hai là gì, thời gian có từ khi nào, có tự nguyện hay do cha mẹ truyền.

- Nếu bạn có ý định giữ quốc tịch Việt Nam (ghi trong hộ chiếu Việt, CMND/CCCD Việt), hoặc quốc tịch nước khác, nên lưu hồ sơ kỹ: giấy tờ nhập tịch, hộ chiếu, giấy tờ chứng minh song tịch hiện tại.

Cân nhắc lợi — hại trước khi áp dụng quốc tịch thứ hai

Nếu bạn sắp nhập tịch Mỹ: nên suy nghĩ kỹ — có cần giữ song tịch không? Nếu luật được thông qua, khả năng buộc chọn là rất cao.

Nếu bạn đã có song tịch lâu — cân nhắc xem có giữ hay từ bỏ quốc tịch nước ngoài để yên ổn lâu dài tại Mỹ.

Luôn theo dõi tiến trình luật pháp và cập nhật thông tin

Vì dự luật vẫn đang ở giai đoạn đề xuất — có thể thay đổi nội dung, thời hạn, điều kiện — bạn nên theo dõi thông tin từ các cơ quan di trú, cộng đồng người Việt tại Mỹ, hoặc các tổ chức hỗ trợ di trú.

Khi có luật chính thức, hãy tìm đến luật sư di trú để được tư vấn cá nhân, trước khi làm bất kỳ thủ tục nào liên quan tới quốc tịch.

Chuẩn bị tinh thần — và kế hoạch dài hạn cho gia đình

Với những gia đình xuyên quốc gia, có người sống tại Mỹ + người sống tại Việt Nam: cần bàn bạc kỹ với người thân trước khi quyết định giữ hay từ bỏ quốc tịch.

Nếu giữ Mỹ mà bỏ Việt Nam (hoặc ngược lại), hãy tìm hiểu hậu quả về việc đi lại, quyền cư trú, quyền sở hữu tài sản, hợp pháp hóa giấy tờ giữa các nước…

Có nên lo lắng — hay nên bình tĩnh?

Dự luật thể hiện một xu hướng chính trị — muốn siết chặt di trú, kiểm soát quyền công dân, bảo vệ cái gọi là “exclusive allegiance”. Nhưng như đối với nhiều dự luật khác, việc thông qua — và khả năng tồn tại lâu dài — vẫn còn bỏ ngỏ. Bản thân một số chuyên gia pháp lý cho rằng, quy định hạn chế song tịch có thể vấp phải đối chất về quyền công dân, tự do cá nhân, và khả năng bảo vệ Hiến pháp.

Vì vậy, với người Việt: chưa nên vội hoảng sợ — nhưng nên chuẩn bị. Biết rõ quyền lợi, hiểu rõ hồ sơ quốc tịch hiện tại của mình, và cân nhắc kỹ các quyết định quan trọng trong tương lai.

Click để xem thêm -> 10 kịch bản người Việt sẽ gặp nếu Mỹ cấm song tịch và lời khuyên hữu ích chuẩn bị ngay từ bây giờ

TH