Monday, 25/04/2016 - 11:01:16

Vụ cá chết ở miền Trung: Thợ lặn của Formosa chết bí ẩn, giám đốc nói chọn nhà máy hoặc chọn cá

HÀ TĨNH – Dư luận ở trong nước vẫn tiếp tục bàn tán sôi nổi về vụ xưởng Formosa ở Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh đã thải chất độc cực mạnh, khiến cho tôm cá bị chết hàng loạt tại các tỉnh miền Trung trong hai tuần qua. Trong các tin mới liên quan đến vụ này, một thợ lặn từng làm việc cho dự án Formosa bỗng qua đời cuối tuần qua, một giám đốc nói thẳng thừng rằng việc nước biển bị nhiễm độc là chuyện đương nhiên vì Việt Nam cần xưởng chế tạo thép của Formosa, và Việt Nam là địa điểm mới nhất trong hàng loạt tai họa môi sinh do Formosa gây ra từ quê hương ở Đài Loan đến nhiều quốc gia trên thế giới.

 

Một người thợ lặn đang mô tả với đài VTC ống xả chất thải của xưởng Formosa mà anh thấy dưới đáy biển tại Vũng Áng.

Cái chết của một thợ lặn

Theo một nguồn tin của đài VTC tại Việt Nam, hôm Chủ Nhật 24/4, một thợ lặn từng phục vụ cho việc xây dựng cảng nước sâu Sơn Dương của dự án Formosa đã tử vong.

Theo xác nhận của bệnh viện, nạn nhân là anh Lê Văn Ngầy, ở tỉnh Khánh Hòa - vốn là thợ lặn của công ty Nibel, trụ sở đóng ở tỉnh Quảng Bình, một nhà thầu của Formosa.

Công an thị xã Ba Đồn, Quảng Bình xác nhận nạn nhân đã được khám nghiệm tử thi và bàn giao cho gia đình, đưa về quê mai táng.

Trong khi đó, các thợ lặn khác cho biết sức khỏe của họ suy yếu từ sau khi cá chết hàng loạt.
Một thợ lặn khác của công ty Nibel nói với phóng viên VTC, "Em làm nghề lặn trên 10 năm rồi, từ khi cá chết, cảm thấy trong người mệt, ê ẩm, đau xương, đau đầu, tức ngực, khó thở... sau khi em bị phổi, khó thở, công ty chuyển đi nơi khác."

Phải lựa chọn giữa cá và nhà máy

Trong một bản tin khác cũng của đài VTC, giám đốc đối ngoại nhà máy thép Formosa Hà Tĩnh cho rằng người Việt Nam không thể vừa đòi hỏi có xưởng để phát triển kinh tế mà lại vừa muốn môi trường sinh sống được an toàn.
Chu Xuân Phàm, giám đốc đối ngoại của công ty Gang Thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh,
nói rằng phải chỉ có một sự lựa chọn, hoặc là nhà máy thép, hoặc là cá tôm.

"Nhiều khi mình không được cả hai thì mình phải lựa chọn. Tôi muốn bắt cá, bắt tôm hay là tôi muốn xây một cái nhà máy thép hiện đại," ông Chu nói trước máy ghi hình.

Giám đốc đối ngoại của Formosa cũng nói rằng người dân ở đây cũng như nhà nước sẽ phải cân nhắc và lựa chọn, vì việc xả thải chắc chắn có tác động đến môi trường. Không thể có chuyện vừa có nhà máy thép mà biển nơi đây vẫn nhiều tôm cá.

Hồ sơ môi trường tệ hại của Formosa

Nhân vụ này, Tiến Sĩ Trần Bắc Hải từ Úc đã viết về tiểu sử đáng kinh sợ của Formosa như sau.
Formosa đã bị trao giải "Hành Tinh Đen" năm 2009. Đây là một giải do Ethecon, một tổ chức bảo vệ môi trường ở Đức dành cho những cá nhân/tổ chức đóng góp vào việc phá hủy môi trường trên trái đất.
Tập đoàn Formosa, tên tiếng Anh là Formosa Plastics Group (FPG), là một tổ hợp công nghiệp đa ngành của Đài Loan (hóa chất, chất dẻo, công nghệ sinh học, nhà máy phát điện, máy móc điện tử, quang sợi, công nghiệp xe hơi, v.v.).

Cùng với các thành tựu rất lớn đóng góp vào công nghiệp hóa Đài Loan, tập đoàn này cũng mang nhiều tai tiếng về vi phạm môi trường tại chính Đài Loan cũng như một số nước khác.

Tại Đài Loan, các nhà khoa học tại Đại Học Quốc Gia Đài Loan đã công bố về ô nhiễm các chất gây ung thư và phá hủy mô gan, do công nghệ cracking dầu mỏ của Formosa tại Yulin.

Trụ sở của Formosa từng bị người biểu tình phản đối vi phạm môi trường, theo nhật báo Đài Bắc, 24/2/2014.

Tại Hoa Kỳ, ở các tiểu bang như Texas và Louisiana, các nhà máy của Formosa bị phát hiện xả các chất độc như 1,2-dichloroethane (EDC), dioxin và chroroform… vào đất và nước ngầm, kể cả xuống sông Mississippi.

Năm 2009, Formosa bị EPA (cơ quan Bảo Vệ Môi Trường Hoa kỳ) phạt số tiền là $2.8 triệu Mỹ kim, đồng thời bị buộc phải bỏ ra $10 triệu để khắc phục các vấn đề gây ô nhiễm môi trường tại Texas và Louisiana.

Hồ sơ môi trường của Formosa dày cộm đến nỗi đã trở thành ví dụ minh họa trong bộ sách giáo khoa Luật Môi trường của Barry Hill tại Hoa Kỳ (Environmental Justice, Legal Theory and Practice, Barry Hill, 3rd Edition, 2014).

Tại Cam Bốta năm 1998, Formosa dính dáng đến một cả một vụ nổi loạn chết người. Năm đó, Formosa “xuất khẩu” sang Cam Bốt 3,000 tấn rác nhiễm thủy ngân, do tàu Chang-Shun vận chuyển vào hải cảng Sihanoukville.

Rác gồm những khối nén, bọc trong bao nhựa khá dày. Người dân quanh vùng đổ xô đến bãi rác, thấy những tấm nhựa này có thể dùng làm tấm lợp nhà. Họ dùng dao, dùng tay, thậm chí dùng răng cắn bóc các bao nhựa nhiễm độc.

Chỉ vài ngày sau, nhiều người bị sốt, tiêu chảy. Một công nhân bến cảng làm việc dọn dẹp hầm tàu Chang-Shun phải nhập viện và chết ngay trong ngày. Khi tin tức lộ ra rằng rác này chứa thủy ngân, người dân trong vùng tức giận đập phá các công sở.

Hàng chục ngàn người hoảng sợ rời bỏ thành phố trong đó khoảng 10,000 người định tiến về Phnom Penh (thủ đô Nam Vang). Cuộc nổi loạn này đã gây chết thêm 5 người nữa.

Trong vụ này, Việt Nam đã cấp tốc viện trợ cho Campuchia 500 bộ quần áo và mặt nạ phòng độc để giúp tẩy độc. Formosa sau đó bị buộc phải nhận lại tất cả số rác nhiễm độc thủy ngân này.

Đáng chú ý, Formosa là nhà sản xuất nhựa PVC lớn nhất thế giới. Do sử dụng thủy ngân trong quá trình sản xuất ra chất xút để dùng cho sản xuất PVC, họ có thể đã tích lũy lại hàng ngàn tấn rác độc mà không nơi nào nhận chứa chấp.

Và cũng đáng chú ý nữa, là trong các vụ scandal môi trường ở nước ngoài, lãnh đạo Formosa đã tìm cách che giấu hoặc giảm nhẹ các tai họa do họ gây ra cho dân địa phương, thậm chí mua chuộc các nhà chức trách địa phương.

Tại Mỹ, trong vụ kiện ở tiểu bang Louisiana, nhóm luật sư thay mặt cư dân khu vực bị thiệt hại vạch rõ Formosa không những đã không khuyến cáo người dân về tác hại của các chất thải với môi trường và sức khỏe, mà họ còn dấu nhẹm rằng trước đó họ đã bị phạt hàng triệu Mỹ kim vì các vụ vi phạm bên Texas.
Trong vụ Sihanoukville ở Cam Bốt, người phát ngôn Formosa nói rằng rác gửi theo tàu Chang-Shun chỉ nhiễm thủy ngân “hơi vượt mức quy định một chút” (0.2 PPM).

Nhưng khi Campuchia gửi mẫu đi xét nghiệm tại nước ngoài, tất cả cả mẫu đều cho kết quả nhiễm thủy ngân ở mức nguy hiểm.

Kết quả xét nghiệm tại Hong Kong cho thấy chỉ số này là 10971 PPM! Chính phủ Nam Vang cũng tố cáo Formosa đã đút lót số tiền tổng cộng là $3 triệu Mỹ kim cho các quan chức địa phương, và có khoảng 30 vị đã bị chính phủ trừng phạt trong vụ này.

 

Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp