Friday, 17/03/2017 - 10:18:11

Vài vấn đề của trẻ em

BS Nguyễn Thị Nhuận

1. Thuốc trị sốt Acetaminophen (Tylenol) và trẻ em

Không ai không biết đến thuốc Tylenol. Ai nghĩ ra cái tên này quá hay, vừa dễ nhớ, dễ đọc lại nghe rất có hồn. Đây là tên thương hiệu của chất thuốc acetaminophen, thường dùng để chữa đau và sốt, cả cho người lờn lẫn trẻ em.

Vì Tylenol đã trở thành một cái tên quá quen thuộc, chúng ta hay xem thường nó và nghĩ rằng Tylenol không có hại. Không có gì sai lầm hơn. Nếu uống quá liều, Tylenol là một chất độc cho gan, có thể phá nát lá gan dễ dàng. Do đó, ngộ độc acetaminophen do uống quá liều rất nguy hiểm - và chuyện này xảy ra dễ dàng hơn là bạn thường nghĩ. Dưới đây là những cách để bảo vệ con bạn và biết khi nào nên tìm kiếm sự chăm sóc khẩn cấp.

Acetaminophen (Tyleno) từ lâu đã được dùng để chữa sốt và đau nhức ở trẻ em. Thuốc rất hiệu quả và dễ mua, không cần toa. Tuy nhiên, thuốc tốt không có nghĩa là không gây hại. Bạn nên tìm hiểu về tác dụng của việc dùng quá liều acetaminophen nơi trẻ em và ngăn ngừa việc này.

Việc uống quá liều acetaminophen có thể xảy ra trong nháy mắt, thí dụ như trong các trường hợp sau:
 Bạn đang vội vàng. Bạn có thể vô tình cho con bạn uống liều quá cao acetaminophen nếu bạn không đo lường thuốc một cách cẩn thận - hoặc nếu bạn không biết rằng một người chăm sóc khác đã cho con bạn uống rồi.

 Bạn kết hợp thuốc. Nếu con bạn bị cảm và có nhiều triệu chứng khác nhau, bạn sẽ muốn cho bé uống acetaminophen cùng với một thứ thuốc cảm khác. Tuy nhiên, điều này có thể nguy hiểm bởi vì nhiều loại thuốc cảm đã có chứa sẵn acetaminophen. Do đó, bé có thể đã uống gấp đôi hay gấp ba liều thông thường. Đây là một trong những lý do FDA không khuyến khích việc cho trẻ dưới 2 tuổi uống thuốc ho và thuốc cảm.

 Bạn dùng sai thuốc. Bạn có thể gây ra ngộ độc cho con nếu bạn cho bé uống thuốc dành cho người lớn thay vì cho trẻ em.

 Bạn nghĩ rằng uống nhiều hơn là tốt hơn. Nếu không hài lòng với hiệu quả của liều đã được cho phép, bạn có thể tự ý tăng liều hoặc số lần uống trong ngày và gây ra tình trạng ngộ độc.
 Con bạn nhầm lẫn thuốc với kẹo hoặc nước trái cây. Ngộ độc thường xảy ra khi trẻ tưởng thuốc là thức ăn hoặc nước uống. Điều này xảy ra khi người lớn để chai thuốc mở nắp sau khi uống thuốc của chính mình.

Nếu bạn cho bé uống acetaminophen, hãy đọc kỹ nhãn chai thuốc để xác định đúng liều dựa trên trọng lượng của bé. Nếu bạn không biết trọng lượng hiện tại của con mình, hãy dùng tuổi của bé để xác định liều.

Một cách tổng quát, có thể cho uống acetaminophen mỗi bốn giờ, nhưng không nên cho uống hơn năm lần trong 24 giờ.

Trước đây, thuốc acetaminophen nhỏ giọt cho trẻ sơ sinh (infant) có nồng độ cao gấp nhiều lần thuốc nước dành cho trẻ lớn hơn (children). Để giảm nguy cơ sai sót về liều thuốc, các nhà sản xuất thuốc đang thay đổi nồng độ của thuốc nhỏ giọt cho trẻ sơ sinh cho bằng với nồng độ của thuốc dành cho trẻ lớn hơn. Nên lưu ý rằng có thể có một thời gian tủ thuốc của bạn có hai chai thuốc nhỏ giọt cho trẻ sơ sinh với hai nồng độ khác nhau. Lúc nào cũng nên đọc lại nhãn chai thuốc để biết chắc mình cho bé uống đúng liều.

Quá nhiều acetaminophen trong máu làm gan không thể tiêu hóa thuốc một cách an toàn. Ngộ độc acetaminophen có thể dẫn đến các vấn đề cho gan, đe dọa đến tính mạng.

Nếu bạn nghi ngờ bé đang bị ngộ độc acetaminophen hoặc nhận ra các dấu hiệu hoặc triệu chứng ban đầu như buồn nôn, ói mửa, buồn ngủ và đau bụng trong vòng 24 giờ sau khi uống thuốc, hãy gọi trung tâm ngộ độc ở Hoa Kỳ số 800-222-1222  hoặc gọi số khẩn cấp. Nếu có thể, đọc lên nồng độ của chất acetaminophen trong sản phẩm để giúp trung tâm ngộ độc hoặc những người phản ứng khẩn cấp đánh giá độ nặng của con bạn.

Khi nhập viện, trẻ sẽ được thử máu để xác định nồng độ acetaminophen trong máu. Nếu cần, thuốc giải độc có thể được dùng trong vòng 8 đến 10 giờ sau khi uống thuốc để đảo ngược tác dụng của acetaminophen.

Trước khi cho con bạn dùng acetaminophen, hãy cân nhắc liệu bé có cần nó hay không. Ví dụ, sốt là một dấu hiệu thường thấy của bệnh nhưng đó không nhất thiết là một điều xấu. Trên thực tế, sốt đóng một vai trò quan trọng trong việc chống lại bệnh nhiễm trùng. Mục tiêu chính của việc làm giảm sốt là khiến bé thoải mái hơn chứ không phải chỉ để bình thường hóa nhiệt độ cơ thể của bé. Nếu bạn cho trẻ dùng acetaminophen, hãy nhớ rằng có thể mất đến một giờ để làm giảm nhiệt độ của trẻ.
Ngoài ra:

 Nên biết cân nặng của con. Làm theo hướng dẫn trên nhãn thuốc và cho uống liều thuốc dựa trên cân nặng của bé.

 Sử dụng dụng cụ đong thuốc đi kèm với chai thuốc. Không sử dụng muỗng cà phê của nhà để đo lường thuốc acetaminophen vì kích cỡ rất khác nhau.
 Đừng cho trẻ uống acetaminophen khi trẻ đang uống các thuốc khác có chứa acetaminophen.
 Đừng cho con bạn uống acetaminophen của người lớn
 Đóng nắp thuốc một cách cẩn thận sau khi dùng và cất tất cả các loại thuốc ngoài tầm với của con bạn.
Việc sử dụng acetaminophen cẩn thận và điều trị kịp thời trong trường hợp dùng thuốc quá liều có thể giúp ngăn ngừa một thảm hoạ.

2.Việc đi máy bay có an toàn cho trẻ sơ sinh không?

Đi máy bay an toàn cho hầu hết các trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, trước khi bay, hãyđể ý đến những điều sau:
 Tuổi của bé. Nói chung, tuổi tác không ảnh hưởng đến khả năng di chuyển bằng máy bay của đứa bé. Tuy nhiên, bác sĩ của con bạn có thể không khuyến khích đi máy bay ngay sau khi sinh nếu không bắt buộc phải đi. Lưu ý rằng trẻ sơ sinh có hệ miễn dịch còn đang phát triển và việc đi máy bay có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm.

 Tai của bé. Thay đổi áp suất phòng bay trong suốt chuyến bay làm thay đổi áp suất trong tai giữa, có thể gây ra đau tai. Để giúp cân bằng áp suất trong tai của bé, hãy cho bé bú bình hoặc nút núm vú giả trong khi cất và hạ cánh. Nếu con bạn bị bệnh, hãy hỏi bác sĩ xem có nên trì hoãn chuyến bay hay không.

 Việc thở của bé. Trong thời gian bay, áp suất không khí trong phòng bay thấp hơn áp suất không khí trên mặt đất. Mặc dù sự thay đổi mức độ oxygen tạm thời dường như không gây ra vấn đề cho trẻ sơ sinh khỏe mạnh, bác sĩ của bé có thể đề nghị cho hít thêm oxygen nếu con bạn có vấn đề về hô hấp. Nếu con bạn sinh non và có tiền sử bệnh phổi, bác sĩ của bé có thể đề nghị trì hoãn chuyến đi máy bay cho đến khi 1 tuổi trở lên.

 Ghế an toàn của bé. Hầu hết các ghế xe trẻ em đều được chứng nhận là có thể dùng cho đi máy bay. Mặc dù các hãng hàng không thường cho phép trẻ sơ sinh ngồi trên lòng người chăm sóc trong suốt chuyến bay, cơ quan Quản Lý Hàng Không Liên Bang khuyến cáo nên cho trẻ sơ sinh ngồi trong car seat ràng buộc an toàn khi bay. Nếu bạn chọn không mua vé cho bé sơ sinh, hãy hỏi về chỗ ngồi mở (open seats) khi bạn lên máy bay. Để có nhiều không gian cho việc chăm sóc cho bé, có thể hỏi được ngồi ở chỗ sát vách ngăn (bulkhead seats).

-Nếu bạn muốn cho bé uống thuốc để ngủ trong chuyến bay - chẳng hạn như diphenhydramine (Benadryl, những hiệu khác) - hãy thận trọng. Việc này nói chung không được khuyến khích, và đôi khi thuốc có thể có tác dụng ngược lại. Nếu bạn vẫn muốn dùng thuốc, hãy nói chuyện với bác sĩ của con trước. BS có thể đề nghị cho uống thử một liều ở nhà để chắc chắn là thuốc có hiệu quả như dự định.

-Điều quan trọng là bạn nên nghĩ đến việc bạn sẽ giữ con mình trong suốt chuyến bay như thế nào. Bạn có thể mang theo teething ring, núm vú giả, chăn đặc biệt hoặc thú bông, và đồ chơi và sách phù hợp với lứa tuổi. Nếu con của bạn khó chịu gây gổ khi đang bay, thỉnh thoảng nên cho bé đứng lên đi lại trong lối đi nếu việc di chuyển được cho phép.

Ngoài ra, nên chuẩn bị thức ăn cho con bạn trong chuyến bay. Sữa bột, thức ăn trẻ em, sữa mẹ và nước trái cây được cho phép đem lên máy bay với số lượng hợp lý. Bạn có thể tháo bé ra khỏi ghế an toàn để cho bé bú cứ khi nào phi hành đoàn chấp thuận di chuyển trong cabin.

Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp