Vanessa White/Viễn Đông
SANTA ANA, California – Trước khi ngân sách 2012-2013 của tiểu bang California và của Quận Cam được đem ra thi hành, theo dự trù là trong tháng 6 năm nay, thì Quận Cam nói rằng tiểu bang đang mắc nợ quận một khoản lớn tiền thu được từ thuế bất động sản.

Các ngân phiếu trả thuế bất động sản của Quận Cam được chuyển cho tiểu bang, và Quận Cam cho rằng hiện nay California đang thiếu quận hạt đến 23 triệu Mỹ kim - ảnh: Vi Lang/Viễn Đông
Vào hôm 9-5-2012, Quận Cam nộp một đơn kiện chống lại California, đòi tiểu bang phải trả cho quận số tiền lên tới 23.075.736 Mỹ kim, mà quận đã không nhận được trong năm tài khóa 2010-2011. Tuy nhiên, theo lá đơn do Quận Cam nộp để đòi chính quyền tiểu bang trả nợ, mà ủy ban Quan Hệ Cộng Đồng / Truyền Thông Quận Cam có gởi cho nhật báo Viễn Đông vào cùng ngày, thì California đã bắt đầu giữ số tiền ấy lại, trong khi ngân khoản ấy lẽ ra phải được sử dụng cách đây bảy năm, để tài trợ cho các học khu và những dịch vụ khác của Quận Cam.
Bản thông cáo báo chí hôm 9-5-2012, về chuyện Quận Cam đòi tiểu bang trả nợ, đã trích dẫn lại lời của ông John M. W. Moorlach, chủ tịch Hội Đồng Giám Sát Quận Cam, nói: “Từ hồi năm 2005, tiểu bang California đã nhận được phúc lợi lên tới hàng triệu Mỹ kim, trong những khoản tiền thuế bất động sản mà lẽ ra được dành sẵn để cung cấp các dịch vụ cho dân chúng Quận Cam. Việc đòi hỏi này tìm cách lấy lại một số trong những ngân khoản thu được từ tiền thuế đánh vào bất động sản, mà lẽ ra phải chuyển cho Quận Cam”.
Quận Cam phá sản, các ngân khoản thu từ VLF
Nhật báo Viễn Đông đã tìm hiểu và biết được, từ một văn kiện đính kèm với lá đơn đòi chính phủ tiểu bang trả tiền, rằng khi Quận Cam bị phá sản vào giữa thập niên 1990, quận này đã trở thành con nợ của các nhà tài chánh từng giúp vực lên trở lại nền kinh tế của quận, và Quận Cam có hứa dành cho các nhà tài chánh này một số trong những khoản Lệ Phí Đăng Bạ Xe (VLF).
Tuy nhiên, trong năm 2004, cơ quan lập pháp California đã thông qua một dự luật Thượng Viện cho phép tiểu bang được quyền lấy đi những khoản lệ phí đăng bạ xe VLF do các quận thu được, và giữ số tiền ấy lại để sử dụng cho những mục đích riêng của tiểu bang. Để thay thế những ngân khoản ấy, tiểu bang cho quận thêm lợi tức được từ thuế bất động tài sản của Ngân Quỹ Gia Tăng Thu Nhập Giáo Dục (Educational Revenue Augmentation Fund, viết tắt là ERAF), mà lẽ ra phải được cấp cho các trường học của California.
Việc lấy ERAF để thay thế cho những ngân khoản VLF thường được gọi là “Hoán Đổi VLF”, và được đem ra thi hành thông qua Khối Lượng Điều Chỉnh Lệ Phí Đăng Bạ Xe (Vehicle License Fee Adjustment Amount, viết tắt là VLFAA), điều chỉnh và phân phối số tiền thu nhập ERAF cho các quận.
Vì Quận Cam vẫn còn mắc nợ các nhà tài chánh, nên cơ quan lập pháp California tìm thấy rằng tiểu bang không thể can thiệp vào những hợp đồng bên ngoài của quận này và tạo ra một ngoại lệ: Quận Cam vẫn sẽ nhận được số tiền thu được từ VLF, cùng với ngân khoản VLFAA được giảm bớt lại, nhờ đó mà Quận Cam có thể trả đứt tiền nợ vay ở bên ngoài.
Tuy nhiên, trong năm 2005, Quận Cam tái tài trợ số tiền nợ của mình, và không còn hứa hẹn dành cho các nhà tài chánh của quận số tiền VLF nữa, thay vì vậy quận đề nghị đưa cho họ tiền được lấy ra từ ngân quỹ tổng quát của quận. Thế nhưng Quận Cam vẫn nhận được từ tiểu bang số tiền thu được từ lệ phí đăng bạ xe VLF và từ ngân khoản VLFAA đã được giảm bớt. Điều này đã “gây ra tổn hại một cách đáng kể cho Quận Cam và dân cư của quận, so với các quận khác, cũng như những dân cư trên toàn tiểu bang”, theo lá đơn đòi chính quyền tiểu bang trả nợ cho biết.
Từ năm 2005 đến năm 2011, tổng số thương vụ bán xe hơi trên toàn tiểu bang đã bị suy giảm. Vì lệ phí đăng bạ xe VLF được xác định bởi số lượng thương vụ xe hơi, nên mức thu nhập VLF của Quận Cam trong năm tài khóa 2004-2005 là 54 triệu Mỹ kim, và trong năm tài khóa 2010-2011, thì mức thu nhập ấy đã giảm xuống còn 48 triệu Mỹ kim. Tuy nhiên, cũng cùng thời gian ấy, các giá trị tài sản và những khoản tiền thuế bất động sản trên toàn tiểu bang đã tăng lên cao hơn, vì vậy số tiền thu từ VLFAA cũng tăng lên theo.
Người ta đọc thấy trong lá đơn Quận Cam kiện chính quyền tiểu bang: “Quận Cam đã nhận được tiền ít hơn một cách đáng kể, trong ngân khoản cộng chung VLF và VLFAA, ít hơn so với mức lẽ ra quận sẽ nhận được từ VLFAA một mình”. Tờ đơn viết thêm rằng lẽ ra Quận Cam phải được xếp ngang hàng với các quận khác trên toàn tiểu bang, khi Quận Cam tái tài trợ số tiền nợ khai phá sản. “Quận Cam đã bị tổn hại bởi chuyện quận đã nhận được không đúng mức số tiền VLFAA và trả quá mức số tiền ERAF”. Trong khi Quận Cam cùng với các quận khác trên toàn tiểu bang đóng góp các khoản tiền thu ERAF, thì các học khu của Quận Cam đều không hưởng được phúc lợi nhiều bằng số tiền đóng góp ấy, vì quận đã nhận được những khoản thu nhập VLFAA ít hơn, theo tờ đơn đòi tiền chính phủ tiểu bang cho biết.
Không còn VLF
Trong tháng 7 năm 2011, California loại bỏ những khoản thu nhập VLF mà Quận Cam đang nhận được. Tuy nhiên, lá đơn đòi chính quyền trả nợ có viết rằng tiểu bang đã không diễn tả chuyện liệu VLFAA của Quận Cam sẽ được tính toán và phân phối hay không, theo cùng những cách giống như các quận khác trên toàn tiểu bang.
Khi xem xét sau vụ loại bỏ VLF năm 2011, kiểm soát viên kế toán của Quận Cam đã phát giác ra rằng VLFAA của quận phải được tính toán và phân phối theo cùng một cách thức giống như đối với các quận khác của tiểu bang. Việc kiểm tra đã xác định rằng lẽ ra Quận Cam đã phải bắt đầu nhận được 73,5 triệu Mỹ kim mỗi năm trong số tiền thu nhập VLFAA, bắt đầu trong năm tài khóa 2010-2011, hoặc lẽ ra quận đã nhận được 23 triệu Mỹ kim nhiều hơn số tiền mà quận đã nhận được.
Trong những năm qua, Quận Cam đã “bị trả tiền không đúng mức một cách đáng kể”, theo đơn kiện cho biết. Tờ đơn viết rằng giả như Quận Cam không nhận được khoản thu nhập VLF sau khi số nợ phá sản được tái tài trợ, bắt đầu trong năm tài khóa 2010-2011, thì lẽ ra Quận Cam đã nhận được 23 triệu Mỹ kim nhiều hơn so với số tiền mà trong thực tế quận đã nhận được. - (VW)
Viendongdaily.com và tác giả giữ bản quyền bài và hình trên trang này. Xin đừng trích đăng dưới bất cứ hình thức nào.