Eric Trần
Đồng tiền dính liền khúc ruột, ai cũng biết thế. Nhưng câu tục ngữ trên không nói rõ, đồng tiền dính vào khúc ruột nào: Ruột non hay ruột già? Nên chúng ta không biết độ dính kết là bao nhiêu. Nhưng có một thực tế như thế này: Tuy quí hóa thật, nhưng đồng tiền cũng dễ bị rơi rụng và mất mát chỗ này chỗ khác một cách khá oan uổng. Cứ lấy một bằng chứng cụ thể, mấy ai mua hàng có Rebate mà nhận lại được tiền? Chỉ vì một lẽ đơn giản là đa số đều quên, không chịu làm thủ tục lấy tiền trong thời gian qui định. Đúng, cái bệnh quên này làm thiệt hại nhiều tiền của chúng ta lắm. Xét trên toàn quốc Hoa Kỳ người ta tổng kết được tới 33 tỷ đô la bị bỏ quên…. Biết đâu trong số đó cũng có tiền của bạn? May sao Hoa Kỳ là một quốc gia trọng pháp, nên tiền của ai vẫn cứ là của người đó, sau một thời gian qui định, nếu không có ai lên tiếng nhận thì mới bị xung vào công quĩ. Hôm nay, chúng ta sẽ nói đến số tiền 33 tỷ đô la vô thừa nhận này, nó ở đâu ra, và nếu có phần của bạn ở trong đó, liệu có cách nào để lấy ra không?
* Nó ở đâu ra?
Những đồng tiền vô thừa nhận này xuất phát từ nhiều nguồn lắm, từ các trương mục đầu tư còn nằm trong các công ty môi giới chứng khoán (brokerage company), sổ lương nhân viên, trương mục ngân hàng, tiền đặt cọc khi mở điện gas nước, tiền hưu bổng, và muôn ngàn thứ nữa…. Tất cả những đồng tiền đó đều có chủ chứ, là vì nguyên thủy phải có người đứng ra mở trương mục (account), khai báo số an sinh xã hội, rồi mới đưa tiền vào…. Còn tiền lương thì chắc chắn phải ghi tên một nhân viên nào đó…. Như vậy tất cả đều có chủ, chỉ có điều là bây giờ không hiểu những người chủ đó ở đâu, bởi vì:
- Ngân phiếu tiền lương đã gửi ra, sau bao nhiêu năm trời vẫn không được “cashed”.
- Trương mục ngân hàng còn tiền mà chủ nhân không đến lấy….
- Trương mục chứng khoán (stocks, bonds…) còn cổ phần, cổ phiếu, nhưng chủ nhân thì hút bóng nhiều năm.
- Trương mục điện gas không còn hoạt động, tiền đặt cọc (deposit) phải bồi hoàn lại, nhưng chủ nhân không gọi đến, và không ai biết bây giờ ở đâu….
- Trương mục tiết kiệm CD, phúc lợi của bảo hiểm nhân thọ đã tới ngày đáo hạn… không có người đến nhận lãnh....
- Thậm chí, có thể là tiền thuế đóng trội (tax credit) được IRS trả về cho người thọ thuế, mà người thọ thuế đã đổi địa chỉ, lập gia đình và đổi danh tính, nên tấm check do sở thuế Refund không bao giờ đến được với chủ nhân chính đáng….
Và còn vô số những trường hợp khác nữa….
Những đồng tiền vô thừa nhận ấy có thể bị tịch thu, hoặc bị lấy ra để trừ vào lệ phí bảo trì trương mục như đã xảy ra với một số trương mục ngân hàng…. Nhưng phần lớn còn lại thì vẫn được lưu giữ để chờ đến khi chủ nhân chính đáng của nó lên tiếng. Nhưng có thể chủ nhân của nó không còn nữa, và thân nhân, người thừa kế của đương sự cũng không hề biết rằng đã có những đồng tiền dính liền với tên tuổi người quá vãng. Hoặc, chỉ vì chủ nhân của nó đã quên hẳn rằng mình có một món tiền gửi ở nhà băng, hoặc deposit tại công ty nào đó….
Những chuyện này là hoàn toàn có thật. Bằng không thì con số 33 tỷ đô la ở đâu ra?
* Làm sao biết mình là chủ nhân của một món tiền vô thừa nhận?
Biết được như vậy rồi, bạn có băn khoăn tự hỏi, liệu trong số đó có phần tiền của mình không? Trong thời buổi làm ăn khó khăn này, có tiền ở đâu đó mà không biết lấy ra xài thì đúng thật là những “con nai vàng ngơ ngác” lạc loài giữa phố thị! Nhưng làm cách nào để có thể phối kiểm lại xem mình có quên tiền ở đâu không? Đối với nhiều người, có lẽ đó là một chuyện không còn có thể làm được, bởi vì giấy tờ về các trương mục ngày xưa đã mất hết….
Tình cảnh này giúp chúng ta rút ra được một bài học hữu ích, đó là: Ghi lại những con số của tất cả các Account đã mở, số điện thoại, địa chỉ của công ty quản lý. Trung bình, một người Mỹ có tới 4 trương mục tài chánh thuộc nhiều loại như trương mục ngân hàng, đầu tư, điện nước…. Tận dụng hệ thống lưu trữ dữ kiện qua Computer, chúng ta có thể ghi tất cả những chi tiết liên lạc vào một hồ sơ đặt tên là Financial Accounts (hồ sơ tài chánh), hoặc tên nào đó dễ nhớ nhất đối với bạn, trong đó ghi đủ ngày tháng mở Account, địa chỉ và số điện thoại để liên lạc. Với computer, sự lưu trữ trở nên dễ dàng, đầy đủ mà không đòi hỏi chúng ta phải giữ hàng đống giấy tờ như ngày xưa nữa.
Khi nghe biết về những món tiền vô thừa nhận, ai cũng háo hức muốn biết đó có phải là tiền của mình không. Khai thác tâm lý háo hức này, nhiều tổ chức đã thành hình, với lời hứa giúp bạn tìm lại được số tiền bị bỏ quên đó, hoặc ít nhất là xác minh xem tiền đó có phải của mình không. Dĩ nhiên, bạn phải mất tiền để có thể vào trong kho dữ liệu của họ, và nhất là phải cho biết số an sinh xã hội của mình để xác minh…. Bạn đang đi tìm tiền, chứ không phải đang tiêu tiền, nên cái kiểu đòi tiền trước như thế này coi bộ không hấp dẫn. Ấy là chưa kể bao nhiêu trò lường gạt đang rình rập khai thác sự háo hức của bạn….
Như vậy, có cách nào xác minh một cách an toàn mà không mắc mưu kẻ gian hay không? Dĩ nhiên là có, và chúng ta sẽ bàn thêm trong bài sau.
Erictran15751@gmail.com