Sunday, 08/01/2017 - 05:57:01

Giảm stress ngay, nếu có thể

Phụ nữ đặc biệt nhạy cảm khi họ lớn tuổi. Nghiên cứu cho thấy tác động của tuổi tác về lượng cortisol ở phụ nữ cao hơn gần ba lần so với nam giới. (Getty Images)

 

Ở lứa tuổi nào cũng vậy, stress (tình trạng căng thẳng) là một phần của cuộc sống khó ai tránh khỏi. Trẻ cũng như già đều phải đối phó trước những tình huống khó khăn và cố gắng để vượt qua.

Trong khi người trẻ phải đương đầu với những khó khăn để xây dựng sự nghiệp, bảo đảm tài chính, hoặc sắp xếp những nhu cầu cho gia đình, thì những người lớn tuổi lại phải đối mặt với bệnh tật hoặc suy giảm tài chính - hoặc đơn giản là chỉ là những thách thức với cuộc sống tự lập, thiếu đi người ngẫu phối hoặc con cái kề bên. Không may là con người sẽ già đi nhanh chóng nếu bị stress. Vì thế, đừng bao giờ để tình trạng stress kéo dài vì bạn chẳng thể nào trẻ mãi được đâu.

Nhiều người cao niên vẫn có thể chiến thắng được tuổi già. Những người cao niên thành công trong cuộc sống có những điểm chung: Họ giữ liên lạc với bạn bè và gia đình, họ tập thể dục và hoạt động đều đặn, và trên tất cả, họ tìm hiểu để biết và kiểm soát stress trong cuộc sống của họ.

Stress có được báo trước?

Stress đến từ hai phía: thể chất và tinh thần, và đặc biệt cả hai phương diện này đều nhắm tới người lớn tuổi. Những tác động của stress thể chất khá rõ ràng. Ở tuổi già, vết thương cần nhiều thời gian hơn để lành lặn, cảm cúm bệnh tật lại càng khó hơn để sớm bình phục so với người trẻ. Người ở tuổi 75 tuổi rất chậm phản ứng cho các yêu cầu của việc tập thể dục. Và khi đã bước vào tuổi 80 tuổi lại càng khó khăn và cần nhiều thời gian để làm nóng cơ thể.

Stress là một cảm xúc tinh tế, nhưng nếu đó là mạn tính, hậu quả sẽ gây hại. Ở mọi lứa tuổi, bộ não stress sẽ phát ra âm thanh báo động khi phóng ra những hormone gây hại như cortisol và adrenaline. Điều này có nghĩa não sẽ báo động khi những kích thích tố gây stress ở mức cao.

Thật ra hormone stress cung cấp năng lượng và sự tập trung, nhưng chỉ trong thời gian ngắn. Nếu tình trạng stress kéo dài trong nhiều năm sẽ khiến cơ thể con người mất thăng bằng. Hormone stress liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe, bao gồm bệnh về tim, huyết áp cao, và chức năng miễn dịch bị suy yếu.

Đối với những người lớn tuổi đang mắc, hoặc có nguy cơ mắc những căn bệnh kể trên, càng phải hết sức tránh những yếu tố có thể gây stress.

Nữ bị stress nhiều hơn nam

Yếu tố thời gian cũng không kém quan trọng. Thời gian trôi qua, bộ não sẽ dần dần bị mất khả năng điều hòa lượng hormone. Kết quả là, những người lớn tuổi cảm thấy hay lo lắng, sợ sệt, làm cho kích thích tố tăng lên, nhưng cơ thể không báo động ngay được. Theo một nghiên cứu được công bố mới đây trên tạp chí Psychoneuroendocrinology, phụ nữ đặc biệt nhạy cảm với kích thích tố và lượng kích thích tố tăng khi họ lớn tuổi. Nghiên cứu cho thấy tác động của tuổi tác về lượng cortisol ở phụ nữ cao hơn gần ba lần so với nam giới.

Nói chung, dòng chảy của kích thích tố rất khó khăn đối với bộ não của người lớn tuổi. Theo một báo cáo gần đây của trường đại học California tại San Francisco, nếu lượng cortisol quá cao trong nhiều năm sẽ phá hippocampus, một phần rất quan trọng của não có nhiệm vụ lưu trữ và giữ lại ký ức. Như vậy, cortisol cao đồng nghĩa với trí nhớ kém. Điều hoàn toàn dễ hiểu, là khi một người bị stress lâu ngày sẽ dễ tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer (bệnh mất trí nhớ).

Stress không chỉ làm cho người ta cảm thấy già đi, mà thật sự nó đã đẩy nhanh tốc độ lão hóa. Một nghiên cứu được lưu trữ trong viện hàn lâm khoa học phát hiện ra rằng stress có thể tăng tuổi các tế bào của hệ miễn dịch cá nhân. Nghiên cứu tập trung vào các telomere, các đoạn ADN ở hai đầu của các sợi nhiễm sắc thể. Bất cứ khi nào tế bào phân chia, các telomere trong tế bào đó sẽ ngắn đi. Khi các telomere quá ngắn, các tế bào không còn có thể phân chia hoặc bổ sung cho nó được nữa. Đây là mấu chốt của quá trình lão hóa, và là một trong những lý do vì sao con người không thể sống mãi được.

Stress có thể chữa được

Một tin tốt lành cho mọi người là tình trạng stress có thuốc chữa. Nghiên cứu về tình trạng stress là chuyện của các nhà khoa học. Tìm hiểu và kiểm soát mức độ stress là chuyện của mọi người. Vì thế ai cũng có thể chọn cho mình cơ hội để được sống lâu và khỏe mạnh.

Nghiên cứu của Đại học Yale cho thấy những người cảm thấy hài lòng về bản thân, những người có thái độ tích cực sẽ đối phó với sự căng thẳng tốt hơn và có ý chí mạnh mẽ hơn để vượt qua và sống. Vì thế, duy trì thái độ tích cực là một trong những chìa khóa vàng cho sức khỏe.

Gia đình và bạn bè là những người tuyệt vời nhất giúp giảm bớt căng thẳng, đặc biệt đối với người cao niên. Theo báo cáo của Hiệp hội tâm lý Mỹ, sự trợ giúp của xã hội có thể giúp ngăn ngừa tình trạng stress và các bệnh liên quan đến stress.

Các nghiên cứu khác cho thấy sự tương tác xã hội có thể giúp những người lớn tuổi giữ lại tinh thần sắc bén và có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer. Tập thể dục cũng là cách để giảm stress cho mọi người ở mọi lứa tuổi. Tập thể dục nhịp điệu, đạp xe đạp, đi bộ thường xuyên sẽ giúp cơ thể khỏe mạnh và có tinh thần sống độc lập không bị lệ thuộc. Tập thể dục nói chung thật sự có thể giúp ngăn chặn những tác động vào quá trình lão hóa.

Stress ư? Ai mà chẳng có. Vấn đề là ai biết cách để làm giảm stress, ai không biết. Một số người đơn giản chỉ cần biết dừng lại, đừng cố gắng làm quá nhiều việc cùng một lúc. Những người khác có thể muốn thử các bài tập thở hoặc dùng các kỹ thuật thư giãn khác. Cũng có người muốn đi gặp các nhà tâm lý để tìm một cái nhìn mới về cuộc sống. Sao cũng được, miễn là nếu đã bị stress thì phải tìm mọi cách để chống và chiến thắng nó. Theo Hiệp hội tâm lý Hoa Kỳ, việc giảm stress trong những năm sau này có thể giúp ngăn ngừa bị khuyết tật và làm giảm số người phải vào nhà thương. Cuối cùng, nếu giảm được stress để cảm thấy trẻ hơn, khỏe hơn và hạnh phúc hơn thì tốt quá còn gì! Vậy thì ai đang bị stress, cần phải tìm mọi cách để giảm ngay.
(Theo Healthday)

 

Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp