CARTAGENA, Colombia – Cách hai tháng sau khi Tổng Thống Mỹ Barack Obama đánh giá thành tích nhân quyền của Colombia là không thể nào chấp nhận được, ông thông báo rằng một thỏa thuận mậu dịch của Hoa Kỳ sẽ bắt đầu có hiệu lực với Colombia.
Tổng Thống Obama đưa ra lời tuyên bố ấy khi ông đang có mặt tại Colombia, để tham dự kỳ họp lần thứ Hội Nghị Thượng Đỉnh Lần Thứ Sáu của Tổ Chức Các Quốc Gia Mỹ Châu (OAS), trong tháng 4 năm 2012. Cuộc hội nghị này qui tụ các nhà lãnh đạo Mỹ Châu La Tinh, thảo luận về những mối thách thức mà họ đang gặp phải, và thiết lập một viễn kiến về hòa bình và thịnh vượng ở khu vực Tây Bán Cầu. Nhật báo El Colombiano, ở Colombia, đưa tin rằng Tổng Thống Obama tuyên bố Hiệp Định Thăng Tiến Mậu Dịch Hoa Kỳ - Colombia (CTPA), bắt đầu có hiệu lực vào ngày 15-5-2012, sẽ đóng góp “hàng ngàn công ăn việc làm” tại Hoa Kỳ, đồng thời cũng đem lại cho Colombia là một thị trường cho các mặt hàng xuất cảng. Tờ El Colombiano trích dẫn lại lời Tổng Thống Juan Santos của Colombia nói: “Đối với tôi, đây là một giấc mơ”.
CTPA là thỏa thuận thứ nhì về mậu dịch tự do sắp được đem ra thi hành, nằm trong số ba hiệp ước thương mại tự do (FTA) mà Hoa Kỳ đã chấp thuận trong tháng 10 năm 2011. Hồi tháng 3 năm 2012, hiệp định FTA giữa Hoa Kỳ và Nam Hàn (KORUS) bắt đầu được thi hành, và theo tin tức cho biết thì Hiệp Định Thăng Tiến Mậu Dịch Panama-Hoa Kỳ sẽ bắt đầu có hiệu lực vào tháng 10 năm 2012.
Trong khi các giới chức Mỹ, Colombia, Nam Hàn, và Panama đều lên tiếng ca ngợi hoan nghênh các thỏa thuận FTA ấy, nhật báo Viễn Đông có đưa tin đã về sự bất mãn tức giận của công chúng đối với những thỏa thuận như vậy, trích dẫn những lời phát biểu của các nhà hoạt động tranh đấu cảm thấy rằng những thỏa thuận này sẽ gây tác động tiêu cực đến sinh hoạt thường nhật của dân chúng trong tất cả bốn quốc gia ấy.

Lược sử Colombia
Là một nước thuộc khu vực Nam Mỹ Châu, Colombia nằm về phía Đông Nam của Panama, phía Tây Nam của Venezuela, hướng Tây Bắc của Brazil, phía Bắc của Peru, hướng Đông Bắc của Ecuador, và phía Đông của biển Thái Bình Dương.
Dân số của Colombia được ghi nhận là 46 triệu người, với tình trạng hỗn chủng giữa các sắc dân bản địa, người Âu Châu, Châu Phi và Trung Đông, phản ảnh quá khứ của thời kỳ thực dân, chế độ nô lệ, và lịch sử di dân nói chung. Trong khi được coi là nền kinh tế lớn thứ tư ở Mỹ Châu La Tinh, thì có hơn 37 phần trăm dân số của Colombia sống dưới mức nghèo khổ, theo tài liệu Sách Dữ Liệu Thế Giới của Cơ Quan Tình Báo Trung Ương (CIA) Hoa Kỳ cho biết.
Các ngành công nghiệp chính yếu của Colombia được ghi nhận là nông nghiệp, dệt vải, chế biến thực phẩm, dầu hỏa, quần áo và giày dép, đồ uống giải khát, hóa chất, xi măng, vàng, than đá, và ngọc lục bảo.
Trở thành vùng đất thuộc địa của Tây Ban Nha vào năm 1499, khu vực sau này được gọi là Colombia được ghi nhận là đã được nối kết với những vùng hiện nay được biết đến như Venezuela, Ecuador, Tây Bắc Brazil, và Panama, lãnh thổ thuộc quyền cai trị của Phó Vương New Granada. Khu vực này đã giành được độc lập thoát khỏi ách cai trị từ Tây Ban Nha vào năm 1819 và 1830, chỉ có Colombia và Panama vẫn liên kết với tư cách là nước Cộng Hòa New Granada, còn Colombia thì trở thành một quốc gia riêng biệt vào năm 1903.
Từ thuở ban đầu khi giành được độc lập tách khỏi Tây Ban Nha, cũng giống như nhiều nước Mỹ Châu La Tinh khác, Colombia đã trải qua tình trạng căng thẳng chính trị nội bộ và thậm chí cả bạo lực nữa. Những nhóm nổi dậy, có khuynh hướng tự do hơn, và những lực lượng bảo thủ thân chính phủ Colombia, đã đánh nhau từ thập niên 1960, cứ dai dẳng không chịu ngừng bắn, trong khi như các nước Mỹ Châu La Tinh khác dường như đã chấp nhận đình chiến.
Tuy nhiên, mặc dù tin tức cho biết tỉ lệ những vụ giết người của Colombia được cho là đang giảm bớt, các nhóm hoạt động tranh đấu ở Mỹ Châu La Tinh lập luận rằng Colombia vẫn còn gặp phải tình trạng bạo loạn ở một mức độ cao. Các nhà hoạt động này nói rằng các con số về tỉ lệ sát nhân đã bị chính phủ thao túng.

Nhân quyền tại Colombia
Trong khi Hoa Kỳ đang xem xét việc phê chuẩn CTPA, thì Nhóm Công Tác Mỹ Châu La Tinh (Latin America Working Group, viết tắt là LAWG), một tổ chức đặt trụ sở ở Mỹ, đã bắt đầu gởi một bản thỉnh nguyện thư, yêu cầu Tổng Thống Obama đừng tiếp tục xúc tiến thỏa thuận này, lấy lý do những vụ vi phạm nhân quyền xảy ra tại Colombia.
LAWG giải thích rằng các lãnh tụ nghiệp đoàn lao động Colombia, các cộng đồng Thổ Dân và người Colombia gốc Phi Châu, cùng với thành phần tiểu nông, đều sẽ tiếp tục phải chịu thiệt thòi do hậu quả mà CTPA gây ra, với tình trạng nhiều người bị bứng ra khỏi đất đai của họ, để nhường chỗ nhằm thực hiện những dự án qui mô lớn, hoặc bị giết hại vì họ đứng lên chống lại những lề lối lao động bất công.
Người ta đọc thấy trong bài tóm tắt bản thỉnh nguyện, trên trang mạng Change.org: “Colombia vẫn là quốc gia nguy hiểm nhất trên thế giới đối với người làm thành viên nghiệp đoàn lao động. Luật lao động của Colombia thậm chí không tôn trọng các tiêu chuẩn lao động quốc tế tối thiểu, và luật pháp hiện hành không được đem ra thi hành một cách có hiệu quả”.
LAWG cho biết thêm rằng có 51 người hoạt động nghiệp đoàn đã bị sát hại trong năm 2010, trong khi tin tức cho biết chính phủ Colombia nói rằng chỉ có 30 người đã bị giết chết mà thôi. Bản thỉnh nguyện thư LAWG viết: “Xin hãy ra tay hành động để thực hiện những thay đổi mà Tổng Thống đã hứa với chúng tôi”. Thỉnh nguyện thư có đề cập tới chuyện hồi ra tranh cử tổng thống trong năm 2008, Tổng Thống Obama có nói rằng ông sẽ không xúc tiến CTPA cho đến khi nào tình trạng nhân quyền của Colombia đã được cải thiện. “Bảo vệ các quyền của giới nông dân nghèo, những nạn nhân của bạo lực, những công nhân gặp nguy cơ, và những người tranh đấu cho hòa bình và công lý ở Colombia".
Bản thỉnh nguyện thư LAWG đã thu nhận được cả thảy 11.695 chữ ký.

Những hệ quả khác của CTPA đối với Hoa Kỳ
Các nghiệp đoàn lao động Mỹ, chẳng hạn như Liên Đoàn Lao Động Hoa Kỳ và Công Nghị Các Tổ Chức Kỹ Nghệ (AFL-CIO), bày tỏ sự ủng hộ chiến dịch vận động tranh cử của Tổng Thống Obama vào tháng 3 năm 2012, nói chung đều chống lại hiệp định CTPA.
Những người chỉ trích CTPA tin rằng thỏa thuận này sẽ cho phép các cơ sở kinh doanh hưởng được lợi lộc từ việc chuyển các hoạt động của họ sang Colombia, nơi đó được coi là có những tiêu chuẩn lao động ít bị kiểm soát điều tiết hơn.
Trong tháng 10 năm 2011, Viễn Đông đã đưa tin về kết quả tìm hiểu của nhật báo Orange County Register về việc Hoa Kỳ mở hoạt động mậu dịch trong năm 2001 với Trung Quốc, một quốc gia khác cũng được coi là có những tiêu chuẩn lao động ít bị kiểm soát điều tiết hơn, và có nhắc đến chuyện Quận Cam đã bị mất đi 10.000 việc làm từ khi thỏa thuận này được ký kết. Đa số những công việc bị mất như vậy đều là những chỗ làm trong các ngành sản xuất chế tạo từ ba thành phố Garden Grove, Santa Ana, và Anaheim. - (BV)

Viendongdaily.com và tác giả giữ bản quyền bài trên trang này. Xin đừng trích đăng dưới bất cứ hình thức nào.