Thursday, 27/10/2016 - 08:00:09

Chuyện báo chí trong nước: Bị đình bản vì đăng tin nước mắm, nhà báo bị yêu cầu phải tỉnh táo về nhân quyền

Được cấp giấy phép thì cũng có nghĩa là sẽ bị rút giấy phép, nếu đi không đúng đường do cấp lãnh đạo vạch ra. Đây là điều hiển nhiên dưới một chế độ không tôn trọng quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí. Trong ngày thứ Năm vừa qua, có ít nhất ba bài viết cho thấy cuộc khủng hoảng tư tưởng của báo chí bị nhà cầm quyền Việt Nam kềm kẹp. Một tin nói về một tờ báo bị cấm hoạt động vì từng đăng tin nước mắm VN có chất độc arsenic, một nói về các nhà báo hãy tránh viết sự thật về tình trạng nhân quyền, và một về các báo muốn thoát khỏi chính sách kềm kẹp để được viết tự do theo đúng chức năng của nhà báo, mang lại lợi ích thật sự cho xã hội.

Báo bị đình bản vì tin nước mắm

Bộ Thông Tin Truyền Thông Việt Nam đã ra lệnh đình bản tạm thời báo điện tử Tầm Nhìn vì “vi phạm mặc dù đã được nhắc nhở”. Lệnh này có hiệu lực ngay từ ngày thứ Năm, 27 tháng 10, và sẽ kéo dài trong ba tháng.
Bộ trưởng Bộ Thông Tin và Truyền Thông nói rằng báo điện Tầm Nhìn “đã vi phạm quy định trong giấy phép hoạt động báo chí điện tử; không thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích, mặc dù đã đuợc cơ quan quản lý nhà nước về báo chí nhắc nhở, yêu cầu khắc phục nhưng Báo tiếp tục vi phạm."
Như nhiều báo khác trong nước, tờ Tầm Nhìn đã đăng tin về nước mắm bị nghi nhiễm chất độc arsenic, hay chất asen hoặc thạch tín được gọi tại Việt Nam.
Bộ Thông Tin và Truyền Thông gọi vụ thông tin "nước mắm chứa asen vượt ngưỡng" là "sự cố truyền thông" và "không bình thường."
Bộ trưởng Bộ Thông Tin nói, "Ai cũng biết thạch tín là một chất cực độc, thường được sử dụng làm thuốc diệt chuột, nên sự sợ hãi, hoang mang đối với nước mắm bao trùm lên người tiêu dùng. Nếu không xóa tan nỗi sợ hãi này thì ngành sản xuất nước mắm truyền thống đứng trước nguy cơ bị phá sản hàng loạt.”
Sau khi nhà nước khẳng định nước mắm VN rất an toàn thì hàng loạt tờ báo phải gỡ tin nước mắm còn đăng trên mạng.
Báo điện tử Tầm Nhìn thuộc Liên Hiệp Các Hội Khoa Học & Kinh Tế Việt Nam.

Viết về nhân quyền

Trong khi đó, thứ trưởng Hoàng Vĩnh Bảo của Bộ Thông Tin và Truyền Thông đã cảnh cáo các phóng viên và nhà báo tại một hội nghị về công tác của báo giới ở Hà Nội hôm thứ Tư, rằng người viết báo được nhà nước trả lương phải “thận trọng khi đặt bút viết về nhân quyền.”

Ông Bảo yêu cầu những người làm báo ở Việt Nam phải “tỉnh táo” khi đưa tin về những vấn đề nhân quyền và không để “các thế lực thù địch, phần tử xấu lợi dụng.”

Thế nhưng theo quan điểm của các nhà báo độc lập, nhà cầm quyền đang “lợi dụng” báo chí như một công cụ để củng cố quyền lực độc tài đảng trị. Nhà báo độc lập và nhà hoạt động nhân quyền Phạm Đoan Trang cho rằng vụ loan tin về nước mắm chứa arsen trong tháng này là một ví dụ.

Blogger Phạm Đoan Trang viết: “Hiện giờ đó là cái cửa cuối cùng của đảng Cộng Sản tức là họ liên tục bưng bít thông tin, không cho báo chí và càng không cho mạng xã hội tiếp cận. Nhà báo tiếp cận thông tin đã khó rồi thì các blogger còn khó hơn nữa. Cho nên các nhà báo công dân và mạng xã hội gặp những khó khăn lớn trong việc tiếp cận thông tin. Trước mắt trong những năm tới, các thính độc giả vẫn phải dựa vào nguồn tin chính thống của báo chí."

Báo chí cũng muốn thoát Đảng

Trước những lời cảnh cáo từ Bộ Thông Tin và Truyền Thông của CSVN, tác giả Phạm Trần viết được trích đoạn như sau về tình trạng báo chí trong nước hiện nay, được đăng trên mạng Tin Mừng Cho Người Nghèo ngày thứ Năm:

“Đã và đang có một bộ phận người làm báo và cơ quan báo chí bộc lộ không ít tiêu cực, hoặc đang có dấu hiệu thể hiện khuynh hướng lệch lạc. Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII đã thẳng thắn chỉ ra một cách có hệ thống những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, tự diễn biến, tự chuyển hóa; trong đó, xu hướng tự diễn biến, tự chuyển hóa trong hệ thống báo chí và thông qua hệ thống báo chí là hiện tượng nguy hiểm, có thể gây ra tác động khôn lường.”

Đó là sự thừa nhận mới về tình trạng người làm báo cũng đang tìm đường thoát đảng chứa đựng trong bài viết của Trương Minh Tuấn, Bộ Trưởng Thông Tin-Truyền Thông kiêm Phó Trưởng Ban Tuyên Giáo.
Bài viết, cùng lúc xuất hiện trên hầu hết các báo, kể cả các báo điện tử chính thống của đảng và nhà nước Cộng Sản Việt Nam ngày 25/10/2016 [thứ Ba] chứng tỏ mức độ nghiêm trọng của tình hình. Các báo điện tử của Ban Chấp Hành Trung Ương Đảng, Ban Tuyên Giáo (cơ quan tuyên truyền của đảng), Nhân Dân và Quân Đội Nhân Dân cũng đã dành chỗ trang trọng cho bài viết này.

Tuy nhiên ông Trương Minh Tuấn lại giấu đi tông tích của mình khi phổ biến bài viết nên có người sẽ nhầm bài viết là của một Trương Minh Tuấn cha căng chú kiết nào đó. Nhưng ông ta muốn giấu các chức vụ để làm gì, nếu không để chơi trò ném đá giấu tay ?

Là người trong cuộc, chẳng nhẽ ông Trương Minh Tuấn không biết sự lợi hại của báo chí và người làm báo trong chế độ dân chủ nửa vời hiện nay ở Việt Nam? Mọi việc cần phải minh bạch, nói đi đôi với làm thì mới gây được niềm tin trong dân. Ngược lại, những trò đổ lỗi cho nhau, đùn đẩy trách nhiệm và quan to làm lỗi, quan bé lãnh đạn thì ai ở Việt Nam cũng đã học thuộc lòng từ khuya rồi.

Người có trách nhiệm tuyên giáo và lãnh đạo báo chí như ông Tuấn mà không dám ra mặt nói thẳng điều mình nghĩ thì nếu không nhát thì cũng muốn lánh mặt khi bị dư luận phản bác?

Do đó, bài viết của ông Trương Minh Tuấn chỉ được báo Nhân Dân giới thiệu mập mờ rằng: “Bài viết của tác giả TRƯƠNG MINH TUẤN tiếp cận, nhận diện vấn đề này trong lĩnh vực báo chí, chỉ rõ một số xu hướng, hiện tượng,… có nguồn gốc từ yếu tố chủ quan, có thể tác động tiêu cực, đẩy tới quá trình tự diễn biến, tự chuyển hóa.

Nhưng tại sao báo Nhân Dân và các báo khác của đảng không dám nói thẳng ra là bài viết là của Bộ Trưởng Thông Tin-Truyền Thông kiêm Phó Trưởng Ban Tuyên Giáo Trương Minh Tuấn để bảo vệ uy tín cho bài viết?
Có lẽ vì biết những điều ông Tuấn chê trách và lên án đội ngũ người làm báo đã phai nhạt lý tưởng, đang tìm đường thoát đảng không có gì mới hơn những điều ai cũng đã biết nên bài viết [...] chỉ khẳng định thêm mức độ xoay chiều, đổi gió là có thật trong đội ngũ người làm báo.

[...] Vậy sự thật bây giờ ra sao? Theo Bộ Trưởng Trương Minh Tuấn thì tình trạng hai mặt của một số người làm báo bị nhận diện đang “chạy theo chủ nghĩa cơ hội” diễn ra như thế này: “Luật pháp nước ta không cho phép viết tin bài chống chế độ đăng trên báo chí chính thống, nên một số người trong giới báo chí thường thể hiện xu hướng tự diễn biến, tự chuyển hóa qua thái độ nước đôi: đối với các bài báo đăng tải trên báo chí chính thống, họ thường né tránh những vấn đề họ tự cho là nhạy cảm; mặt khác, chính họ lại viết bài đăng trên blog, mạng xã hội để đưa ý kiến trái ngược với báo chí chính thống, phụ họa hoặc gián tiếp phụ họa giọng điệu của các thế lực thù địch, chống đối, thiếu thiện chí để làm vừa lòng đám đông trên mạng, trở thành người hùng trên mạng. Đáng chú ý, sau khi được dư luận trên mạng tung hô, cổ xúy, một vài cây bút càng trở nên hăng hái hơn.”

Bên cạnh hành động muốn nói hết trên các trang báo cá nhân những điều bị cấm hay bị hạn chế viết trên báo chính thống, nhiều người làm báo còn thờ ơ với những tuyên bố của các viên chức và của cơ quan đảng, nhà nước, vì họ biết không phản ảnh trung thực. Do đó, để được an tòan, nhiều báo đã đăng lại tin của Thông Tấn Xã Việt Nam, cơ quan thông tấn chính thức của chính phủ để khỏi bị phiền lụy.

Bằng chứng này được Bộ trưởng Trương Minh Tuấn chứng minh: “Nhiều cơ quan báo chí ngày càng hiếm các cây bút có khả năng viết bài bình luận sắc bén có phân tích rành mạch về lý luận và thực tiễn, có chứng lý cụ thể, trình bày bài bản, phù hợp với mọi tầng lớp bạn đọc và có sức thuyết phục để chống lại, vạch trần các âm mưu, ý đồ, quan điểm, luận điểm chống phá Đảng, chống chế độ. Với một số vụ việc đã được Nhà nước xử lý công khai, và dù cơ quan chức năng tổ chức họp báo để cung cấp thông tin, cung cấp thông cáo báo chí, nhưng một số cơ quan báo chí chỉ khai thác và đăng lại bản tin của Thông Tấn Xã Việt Nam.”

Ông Tuấn chỉ trích: “Phải chăng, đó là kết quả của sự lười nhác, hay việc làm này còn hàm ý rằng không thể không đưa tin nhưng đây không phải là quan điểm, và thái độ của tòa soạn? Thậm chí qua mạng xã hội, blog cá nhân,… một số người làm báo sau khi rời cơ quan báo chí (về hưu, nghỉ việc, hoặc bị buộc thôi việc) còn công khai quan điểm đi ngược quan điểm chính thống, thậm chí đồng tình, cổ vũ luận điệu của một số người tự nhận hoặc được gọi là “nhà dân chủ”, “người yêu nước.”
Nhưng tại sao có tình trạng người làm báo đảng lại không muốn trung thành với chỉ thị của Ban Tuyên giáo khi làm nhiệm vụ thông tin mà còn làm ngược lại? [...]

Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp