Thursday, 20/05/2021 - 06:53:03

Bầu cử mùa Covid-19


Tuy bầu cử diễn ra Chủ Nhật cuối tuần này, nhưng danh sách đại biểu đã được niêm yết ở các điểm bỏ phiếu từ nhiều ngày trước. (Nguyên Quang/ Viễn Đông)


Bài NGUYÊN QUANG

Chủ Nhật, ngày 23 tháng 5 cuối tuần này, Việt Nam chính thức có cuộc bầu cử hội đồng nhân dân các cấp, đây là cơ quan đại diện tối cao của người dân từ trung ương xuống địa phương. Vấn đề đặt ra là hiện nay, Việt Nam đang phải đối mặt với đợt dịch thứ 4 và hơn nữa, lần này các biến thể dịch khá phức tạp, mức độ lây lan cũng nặng hơn ba đợt đầu. Nhưng chính quyền các cấp vẫn vận động bầu cử bằng các cuộc tập huấn, tập sự bầu cử, liệu cuộc bầu cử có an toàn? Vấn đề thứ hai, Việt Nam có chính phủ, chính quyền điện tử và có tỉ lệ người sử dụng điện thoại thông minh khá cao nhưng nhà nước lại không tổ chức bầu cử qua mạng, liệu đây có phải là lựa chọn hợp lý? Và người dân nghĩ về bầu cử như thế nào, đây cũng là một vấn đề.


Bầu điện tử, nên hay không?


Bầu cử qua internet là một yêu cầu cần thiết lúc này, bởi dịch tràn lan, khi các tiếp xúc dân sự đều được nhà nước kêu gọi hạn chế đến mức tối đa thì việc tổ chức một cuộc bỏ phiếu lúc này là hết sức nguy hiểm. Bác sĩ Việt, một bác sĩ chuyên trách về phòng chống dịch ở một tỉnh miền Trung, chia sẻ, “Tôi rất lo lắng về việc chống dịch và bầu cử song song, rất nguy hiểm!”

“Nhưng Việt Nam đã có diễn tập bầu cử, đề phòng mọi trường hợp bất trắc rồi, bác sĩ lo lắng gì?”

“Ui thôi anh ơi, việc diễn tập thì rất tốt, tôi công nhận là vậy. Nhưng anh phải hiểu rằng dịch nó lây lan trong mọi môi trường, không khí cũng là khí dung để nó tồn tại, rồi các bàn, ghế ngồi ghi phiếu, cây viết chung, thậm chí vòi của bình cồn cũng là một vấn đề, nếu dùng bình cồn cảm ứng, chỉ cần đưa tay vào nó xịt thì không có tiếp xúc, nhưng mấy địa phương có bình cồn như vậy? Nhìn chung, diễn tập gì cũng không quan trọng bằng giãn cách, mà đã đi bầu cử thì giãn cách kiểu gì, anh trả lời giùm tôi đi!”

“Dạ, sao chính quyền không có kế hoạch bầu cử điện tử bác hè?”

“Câu này anh hỏi tôi thì tôi cũng chẳng biết hỏi ai! Vì ngay từ đầu, hầu hết các bác sĩ trong chương trình phòng chống dịch đều đề nghị kế hoạch này, nhưng không được chấp nhận!”


Không mấy người tin rằng lá phiếu của họ có giá trị trong những đợt bầu cử. (Nguyên Quang/ Viễn Đông)

“Có phải do người Việt dùng điện thoại thông minh thấp, hoặc có rất nhiều cư dân vùng sâu vùng xa không biết gì về điện thoại thông minh?”

“Chính xác, có rất nhiều người chưa hiểu điện thoại thông minh là gì, nên bầu cử điện tử là một thiệt thòi cho họ. Nhưng, câu chuyện nằm ở chỗ là bằng mọi giá giảm thiểu người đi bầu cử trực tiếp bằng cách kết hợp bầu điện tử và bầu trực tiếp. Nếu có sự kết hợp này, ở các thành phố sẽ giảm thiểu người đi bầu một cách đáng kể. Mà anh nên nhớ là hầu hết những nơi bị nhiễm dịch đều là các trung tâm, đô thị đông người, nơi có đời sống cao, nơi mà hầu hết người dân đều biết sử dụng internet và điện thoại thông minh. Nếu như ngay từ bây giờ, nhà nước chọn bỏ phiếu điện tử ở những khu vực có nguy cơ lây nhiễm thì rất tốt. Và vẫn giữ thùng phiếu ở các điểm để người không dùng điện thoại thông minh có thể đến đó bỏ phiếu. Rất tiếc là dịch đang bùng phát theo đúng nghĩa đen của nó mà mọi chuyện đều dựa vào thành tích và quyền lợi.”

“Dựa vào thành tích và quyền lợi nghĩa là sao thưa bác sĩ?”

“Dựa vào thành tích nhận phiếu hợp lệ, chạy đua bỏ phiếu nhanh, vận động đi bầu nhanh để chốt thùng phiếu sớm nhất, để tổ bầu cử có thưởng từ cấp trên, đó là chuyện diễn ra rất là truyền thống. Hầu hết các tổ bầu cử đều trông chờ vào buổi liên hoan sau khi ngày bỏ phiếu kết thúc. Còn tư lợi hả? Đương nhiên có cuộc bầu cử nào mà không tốn tiền, từ tiền tập huấn cho đến tiền diễn tập, nhất là trong đợt này, đang dịch nữa, tiền diễn tập rất cao, các chủ quản mới kiếm được chút đỉnh, ví dụ tiền kinh phí cho một điểm bầu cử là một chục triệu đồng thì bỏ ra chừng hai triệu đãi tổ kiểm phiếu, ban vận động và các thứ nhậu, số tiền còn lại nói là in phiếu, vận động, kì thực là bỏ túi ít nhất cũng năm triệu đồng. Đương nhiên đây là con số ví dụ chứ con số thực tế không chỉ ngần đó tiền. Và có một cái bất cập thứ hai là đại biểu quốc hội khác vùng miền nữa, lẽ ra khi dịch tới, người ta nên coi lại vấn đề này!”

“Đại biểu quốc hội có vấn đề gì hả bác?”

“Vấn đề thì không, mà có chuyện để nói trong lúc dịch, vì tình hình kiểm soát dịch của các nước trên thế giới vẫn đang là chuyện dang dở, chưa thể đi tới hồi ngã ngũ. Trong khi đó đại biểu theo kiểu hiện nay, tức ông A ở tỉnh B chẳng hạn, làm đại biểu cho tỉnh A và ông C ở tỉnh D lại làm đại biểu cho tỉnh B. Kiểu chồng chéo này sẽ dẫn đến tình trạng không hiểu được nguyện vọng của dân, và mỗi khi đại biểu tới với khu dân mình đại diện là một lần đi kinh lý, sẽ phát sinh tiêu cực, hơn nữa, thời đại hạn chế di chuyển, đây là một vấn đề cũng nên cân nhắc. Nghiệt nỗi mọi thứ đã lên mâm lên dĩa rồi, không nói gì được!”


Người lao động nói gì về bầu cử?


Với giới trí thức, người có quan tâm đến dịch và chống dịch thì đợt bầu cử này tiềm ẩn mối nguy không nhỏ, còn với người lao động, những người ít có kiến thức về dịch Covid-19 so với các giới trên, việc bầu cử ngày 23 tới đối với họ ra sao? Anh Thông, một thợ hồ ở Thừa Thiên Huế, chia sẻ, “Tôi vừa thấy thoải mái, vừa thấy lo!”


Đến hẹn lại lên! Biểu ngữ rực rỡ nhưng xa vời đời sống luôn áp đặt bên cuộc đời ảm đạm của người dân. (Nguyên Quang/ Viễn Đông)

“Thoải mái cái gì và lo cái gì vậy anh?”

“So với mọi kì bầu cử khác, mình phải nghỉ làm để đi bầu, mất ngày lao động, mất tiền đâu có ai lo cho mình. Mà hầu hết người lao động đều ngại các ngày tổ chức bầu cử hoặc làm việc công, vì làm những việc đó mình mất ngày lao động mà kinh phí thì những người tổ chức họ ăn chơi, hát hò ngày trước mặt mình, ngứa mắt lắm. Còn năm nay, thất nghiệp mấy tháng trời rồi, có tổ chức bầu cử cả tháng, ngày nào cũng đi cũng vui, chả có răng cả! Nhưng lo, vì thấy dịch nó bùng phát, mà xúm năm xúm ba bỏ phiếu lỡ nhiễm một phát là chết. Cả năm trời nhà tôi không có thu nhập gì, mà người lao động hầu hết đều mất thu nhập, giờ mà bùng phát là chết lăn quay, chết nhăn răng!”

“Sao anh không nhờ một ông đại diện nào đó trong xóm đi bầu giùm?”

“Đúng đó, ở đây chúng tôi nhờ cái ông tổ trưởng tổ bầu cử bỏ phiếu giùm rồi, cho nó an toàn, bà con nhờ như vậy nhiều lắm!”

“Có khi nào anh nghĩ rằng làm như vậy thì an toàn nhưng phiếu bầu không như mình muốn, người ta sẽ gạch người mình cần bầu?”

“Ui cha anh ơi, lo gì bò trắng răng, mình có đi hay không đi cũng vậy thôi, vì việc bầu của mình có liên quan gì đến kết quả đâu mà lo cho nó mệt. Việc bầu chẳng qua là hình thức, nó giúp cho người ta thấy tính chính qui hay chính danh gì đó thôi. Chứ quyền lực người ta tự chia chác, thương thảo và sắp đặt với nhau cả rồi, dân đen chỉ là đám bù nhìn, làm trò hề, làm cái thảm cho nó vui thôi. Ví dụ như bầu cử ở xã thôi chứ đừng nói là cấp huyện, cấp tỉnh, cấp trung ương chi, trong xã tôi có 5 thôn, khi bầu cử họ đưa danh sách xuống, nếu ai đã được nhắm cho vào cái ghế nào đó rồi thì tên của họ sẽ được đưa xuống địa phương của họ ở để vận động bầu cử, ngược lại, ai có tên trong danh sách chỉ để cho đủ người, hợp lệ khi bầu thì tên của họ được đưa xuống vận động ở nơi khác, mà anh biết rồi đó, có mấy ai biết họ là ai đâu mà bầu nên coi như toi. Tôi biết thân biết phận mình nên chẳng có chi lo lắng khi nhờ ai đó đi bầu thay. Thực sự là vậy, thậm chí người ta còn trông anh nhờ đi bầu thay để cho nó nhanh đóng thùng phiếu, báo cáo thành tích mà có bữa nhậu hoành tráng thôi, hơi đâu mà lo bò trắng răng, lo nghe dớ dẩn (vớ vẩn) quá!”


Nhiều người chua chát gọi bầu cử năm nay là ngày hội BCP tức Bầu cử - Covid - Phật Đản. (Nguyên Quang/ Viễn Đông)

“Theo anh thấy, tình hình này, sau bầu cử vấn đề dịch dã sẽ ra sao?”

“Hỏi nghe cắc cớ mà vui đáo để, vì bầu cử tưởng không liên quan đến dịch nhưng thực ra rất là liên quan đó. Sau bầu cử, chắc chắn các lệnh về giãn cách và cách ly sẽ cao hơn nhiều ở khắp mọi nơi. Vì anh thấy đó, mấy đợt dịch trước, nhiễm rất ít mà người ta làm rất gắt gao, đợt này có ngày trên một trăm ca nhiễm, con số lên vùn vụt nhưng người ta vẫn không tổ chức giãn cách hay cách ly gắt gao bằng các đợt trước. Như vậy cũng có nghĩa là nín thở qua cầu cho xong ngày 23, sau ngày 23, tôi dự đoán mọi chuyện về chống dịch sẽ gắt gao hơn. Thôi thì mình cũng nín thở qua cầu chớ biết làm răng!”

Cái tâm lý nín thở qua cầu hình như là tâm lý chung của hầu hết những người có quan tâm đến phòng chống dịch. Tình hình dịch bệnh tại Việt Nam đang bùng phát rất nặng, các biến thể mới đã xuất hiện đầy đủ, nhưng việc chuẩn bị cho bầu cử là một việc rất quan trọng và cấp thiết đối với chính quyền địa phương. Còn đối với người dân, chuyện này có quan trọng hay không? Hình như nó chỉ là mối quan tâm của một nhóm nhỏ, hầu hết người ta đều lo phòng chống dịch hơn là bầu cử, bởi bầu cử thì đến hẹn lại lên, dịch thì khi nó xuất hiện, người ta mất mọi cơ hội ở tương lai!

Từ khóa tìm kiếm:
Bầu cử mùa Covid-19
Viết bình luận đầu tiên
advertisements
advertisements
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp

advertisements
advertisements