Nghi vấn "công an Tàu" tuần tra trên đất Nam Hàn và Canada: liệu có thỏa thuận ngầm và bóng ma đàn áp xuyên quốc gia?

Ảnh minh họa (AI)

Khi các thỏa thuận an ninh được ký kết nhưng công chúng không thể tiếp cận đầy đủ thông tin, sự nghi ngờ là điều khó tránh khỏi. Dù các cáo buộc trên mạng xã hội có đúng hay không, yêu cầu về tính minh bạch và trách nhiệm giải trình từ chính phủ vẫn là yếu tố then chốt để duy trì niềm tin của người dân.

Từ tin đồn "Cảnh sát giả" đến những văn bản đóng dấu "MẬT"

Những ngày gần đây, mạng xã hội tại Nam Hàn xuất hiện hàng loạt hình ảnh và video được lan truyền với tốc độ chóng mặt, trong đó một số cư dân mạng cho rằng đã phát hiện những "cảnh sát Trung Quốc giả dạng" hoạt động trên lãnh thổ nước này. Các bài đăng cáo buộc rằng những người này được điều động nhằm hỗ trợ chính quyền của Tổng thống Lee Jae-myung trong bối cảnh chính trường Nam Hàn đang có nhiều biến động.

Tuy nhiên, cả chính phủ Nam Hàn và Trung Quốc đều bác bỏ các cáo buộc nói trên. Giới chức hai nước khẳng định không có lực lượng cảnh sát Trung Quốc nào được phép thực thi pháp luật trên lãnh thổ Nam Hàn. Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng những thông tin chưa được kiểm chứng có thể làm gia tăng căng thẳng xã hội và gây tác động tiêu cực đến quan hệ ngoại giao song phương.

Dù vậy, cuộc tranh luận không dừng lại ở những đoạn video lan truyền trên mạng. Điều khiến nhiều người quan tâm là việc Nam Hàn và Canada trong nhiều năm qua đã ký kết các thỏa thuận hợp tác thực thi pháp luật với Trung Quốc.

Tại Canada, một số thỏa thuận hợp tác giữa cơ quan chức năng hai nước được xếp vào diện bảo mật. Theo các nguồn tin được trích dẫn trong dư luận, việc công bố toàn bộ nội dung cần có sự đồng thuận từ phía Trung Quốc. Điều này đã làm dấy lên những câu hỏi về tính minh bạch của các cam kết quốc tế liên quan đến an ninh và thực thi pháp luật.

Trong khi đó tại Nam Hàn, các thỏa thuận hợp tác không chỉ được ký ở cấp quốc gia mà còn mở rộng xuống cấp địa phương. Các chương trình hợp tác giữa Cảnh sát Đô thị Seoul với Công an Bắc Kinh, giữa Busan với Thượng Hải và nhiều cơ quan cấp tỉnh khác đã trở thành chủ đề tranh luận gay gắt. Theo các nguồn tin được lan truyền trong nước, một số kiến nghị yêu cầu hủy bỏ các thỏa thuận này đã thu hút hơn 52,000 chữ ký.

"Chống lừa đảo" hay chiếc bình phong của bộ máy kiểm soát chính trị?

Chính phủ của cả Nam Hàn và Canada đều khẳng định các thỏa thuận được xây dựng nhằm đối phó với những loại tội phạm xuyên quốc gia như lừa đảo viễn thông, buôn người, rửa tiền và các đường dây tội phạm quốc tế. Giới chức nhấn mạnh rằng các sĩ quan Trung Quốc không được trao quyền thực thi pháp luật độc lập trên lãnh thổ hai quốc gia này.

Tuy nhiên, những người phản đối cho rằng vấn đề không nằm ở các điều khoản chính thức mà ở bản chất của đối tác hợp tác. Họ lập luận rằng Bộ Công an Trung Quốc không chỉ thực hiện nhiệm vụ chống tội phạm mà còn bị nhiều tổ chức nhân quyền và cơ quan an ninh phương Tây cáo buộc tham gia các hoạt động giám sát cộng đồng người Hoa ở nước ngoài.

Các tranh cãi càng gia tăng khi những chiến dịch như "Săn Cáo" (Fox Hunt) từng bị nhiều quốc gia phương Tây điều tra. Theo các báo cáo an ninh quốc tế, chiến dịch này được Bắc Kinh mô tả là nhằm truy bắt tội phạm bỏ trốn ra nước ngoài, nhưng các nhà phê bình cho rằng nó đôi khi bị sử dụng để gây sức ép đối với những người bất đồng chính kiến hoặc các đối tượng bị chính quyền Trung Quốc nhắm đến.

Cuối năm 2022, cơ quan tình báo Nam Hàn từng công bố kết quả điều tra về một cơ sở bị nghi ngờ là "đồn cảnh sát hải ngoại" hoạt động trá hình tại Seoul. Trong khi đó tại Canada, lực lượng Cảnh sát Hoàng gia Canada đã mở nhiều cuộc điều tra đối với các trung tâm dịch vụ bị nghi có liên quan đến hoạt động giám sát cộng đồng người Hoa tại Vancouver, Toronto và Montreal.

Những diễn biến trên đang khiến dư luận tại cả Nam Hàn lẫn Canada chia thành nhiều luồng quan điểm khác nhau. Một bên cho rằng hợp tác với Trung Quốc là cần thiết để đối phó với tội phạm xuyên quốc gia ngày càng tinh vi. Bên còn lại cảnh báo rằng các thỏa thuận như vậy có thể tạo ra những rủi ro về chủ quyền, an ninh quốc gia và quyền tự do của công dân nếu không được giám sát chặt chẽ.

Trong bối cảnh cả Nam Hàn và Canada đều đang tìm cách ổn định quan hệ với Bắc Kinh, cuộc tranh luận về ranh giới giữa hợp tác an ninh và nguy cơ ảnh hưởng chính trị từ nước ngoài có lẽ sẽ còn tiếp tục kéo dài trong thời gian tới.

Câu hỏi về chủ quyền và lòng tin

Việc người dân Hàn Quốc hoang mang trước những video "cảnh sát giả" không đơn thuần là sự nhạy cảm thái quá của cư dân mạng, mà đó là hệ quả tất yếu của một hội chứng mất lòng tin. Khi một chính phủ ký kết các thỏa thuận an ninh với một cường quốc có lịch sử "đàn áp xuyên quốc gia" dày đặc, lại thêm sự thiếu minh bạch trong nội dung văn bản (đến mức phải chờ Bắc Kinh "gật đầu" mới được công bố như ở Canada), thì cái giá phải trả chính là chủ quyền quốc gia bị lung lay.

Nhân danh hợp tác chống tội phạm để bắt tay với một hệ thống kiểm soát chính trị toàn diện là một bước đi ngây thơ, nếu không muốn nói là nguy hiểm. Làn sóng 52,000 chữ ký phản đối tại Hàn Quốc là lời cảnh tỉnh đanh thép: Người dân cần sự bảo vệ từ chính quyền của họ, chứ không cần những "sĩ quan ngoại quốc" mang theo tham vọng kiểm soát của Bắc Kinh vào ngay trong lòng đất nước họ.

TH