Chăm sóc ATF là một công tác có mức quan trọng sống còn.
Hao Smith/Viễn Đông
Cấu tạo hộp số và cách vận hành hệ thống số trong xe hơi (transmission system) là một đề tài phức tạp, người không chuyên môn không nên tự mình giải quyết các trục trặc về hộp số. Rất may, đó là điều không mấy khi xảy ra. Tuy nhiên, nếu gần đây bạn có cảm giác đôi điều trục trặc ở hệ thống đổi số (transmission system), chẳng hạn như đổi số không trơn, xe không chạy sau khi vào số, xe chạy chậm không thể tăng tốc theo ý muốn… thì điều đầu tiên là phải kiểm tra dầu hộp số. Việc này thì vừa tầm tay, và là điều cần thiết mà bất cứ chủ xe nào cũng phải làm.
Ở đây xin được giới hạn trong đề tài về dầu hộp số tự động, gọi tắt là ATF (Automatic Transmission Fluid). Hệ thống hộp số - mà thể hiện rõ rệt nhất trước mắt chúng ta là cần gạt số ngang hông bên phải của tài xế, cái cần gạt giúp chúng ta di chuyển qua các bậc P, R, N, D, 2, L quen thuộc (xem hình) - cần tới dầu để có thể làm xong các nhiệm vụ được giao: Dầu để bôi trơn chuyển động, để làm mát hệ thống, để thực hiện việc chuyển đổi, và làm một “gạch nối” giữa đầu máy và hệ thống số. Chăm sóc ATF là một công tác có mức quan trọng sống còn.
Dùng dầu hộp số loại nào?
Thị trường hiện có những loại dầu hộp số sau đây:
- Type F – Loại dầu này ra đời, phần lớn được dùng cho xe Ford ngày xưa.
- Dexron III/Mercon ATF: Là loại dầu hộp số phổ thông nhất trên thị trường, được sử dụng trong hầu hết các đời xe GM, xe Ford, các hiệu xe Nhật và xe nhập cảng. Nếu sách cẩm nang đề nghị dùng dầu Dexron hoặc bất cứ loại Mercon nào (ngoại trừ Mercon V), thì đây chính là loại dầu bạn phải dùng.
- HFM ATF – HFM là viết tắt của chữ Highly Friction Modified (ma sát mạnh), có thể mang tên khác như Chryslers ATF+, cũng được gọi là dầu 7670. Những xe dùng dầu HFM là Honda/Acura, Jeep/Eagle, Hyundai, Toyota/Lexus, Saturn and Sterling.
Muốn biết xe mình dùng loại dầu nào, xin mở sách Cẩm Nang (Owners Manual) để xem hướng dẫn cụ thể của nhà sản xuất.
Chẩn mạch dầu hộp số
Nói tổng quát, dầu hộp số là một chất lỏng trong, có màu hơi đỏ khi còn mới. Xuyên qua thời gian sử dụng, dầu hộp số có thể đổi màu đôi chút, và nhìn vào màu sắc chúng ta có thể đánh giá tình trạng sức khỏe của hộp số ra sao. Cho dù xe không gặp trục trặc gì chăng nữa, dầu hộp số cũng vẫn phải được kiểm tra thường xuyên, mỗi tháng một lần, hoặc trước những chuyến đi xa.
Kiểm tra dầu hộp số: Thông thường muốn kiểm tra ATF, chúng ta phải nổ máy tại chỗ, chờ cho máy nóng ấm, rồi rút que thăm dầu (dipstick) ra xem. Cần phải nhúng que vào bình dầu 2, 3 lần, sau mỗi lần đều được lau sạch bằng một miếng giấy thấm màu trắng, để nhận xét về lượng dầu và màu sắc của số dầu hiện có trong bình. Sau đây là một vài hiện tượng và chẩn đoán:
- Dầu còn đủ và còn tốt: Nếu que thăm cho thấy dầu lên tới mức Full, và có một màu hồng hơi đỏ, thì đó là dấu hiệu dầu còn tốt, và có thể hệ thống vận hành trơn tru tốt đẹp. Sở dĩ nói “có thể” là vì chúng ta khó lòng đoán chắc, biết đâu có một vấn đề gì mới phát sinh bên trong hệ thống, nhưng chưa kịp biểu lộ dấu hiệu ra ngoài. Nhưng nói chung, bạn có thể ăn ngon ngủ yên trong lúc này.
- Dầu thiếu, nhưng vẫn còn tốt: Nếu mức dầu xuống thấp, điều đó cho thấy có rò rỉ ở đâu đó. Là vì, không giống như nhớt máy (engine oil) có thể bị hao ngót ít nhiều trong tiến trình sử dụng, dầu hộp số luân lưu trong một hệ thống kín và không thể hao ngót được. Nếu mức dầu xuống thấp, bạn nên đưa đi cho thợ chuyên môn xem lại ngay để tìm xem máy đã bị tổn hại ở đâu.
- Dầu còn đủ, nhưng màu chuyển nâu: Nếu dầu chuyển sang nâu và hơi có mùi khét, thì đó là dấu hiệu có vấn đề rồi đó. Có thể là dầu đã quá cũ, không còn bảo vệ các thành phần nội tại của hệ thống được nữa, hoặc có thể một bộ phận nào đó đã quá mòn, gây ra nhiều ma sát phát sinh nhiệt ở bên trong. Cần phải mang xe đi khám “chuyên môn” ngay để tránh các thiệt hại lớn hơn về sau.
- Dầu còn đủ, nhưng màu chuyển đen: Nếu dầu đã chuyển sang màu đen, và lại có mùi khét, thì chắc chắn là đã tổn hại bên trong. Màu đen và mùi khét là kết quả của quá trình đốt cháy, sinh ra do nhiệt tích lũy vì bị ma sát quá độ. Cần đưa đi thợ chuyên môn để được kiểm tra ngay.
- Dầu dâng cao, màu hồng, và có bọt: Hệ thống trục trặc, nguyên nhân có thể do két nước (Radiator). Khi dầu hộp số nóng được dẫn qua một đường ống, để đưa vào giải nhiệt trong két nước, có thể ống dẫn bị rò, và nước coolant theo đó chảy vào, hòa chung và làm ô nhiễm dầu hộp số, đồng thời làm lượng dầu tăng lên. Gặp trường hợp này, cần phải đưa xe đi “cấp cứu” ngay.
Trên đây là 5 triệu chứng bệnh, có thể chẩn mạch được bằng mắt thường. Tuy nhiên, cũng có khi bạn cảm giác sự trục trặc nơi hộp số mà chẳng tìm thấy một triệu chứng gì ở dầu, thì triệu chứng có thể nằm ở nơi khác, mà sự chẩn mạch đòi hỏi dụng cụ chuyên môn. Ngược lại, nếu chưa cảm thấy trục trặc mà dầu lại cho thấy những dấu hiệu trên, thì đó vẫn là một lời báo động lớn tiếng, đòi hỏi sự quan tâm tức thì.
Haosmith@yahoo.com
Viendongdaily.com và tác giả giữ bản quyền bài trên trang này. Xin đừng trích đăng dưới bất cứ hình thức nào.
Cấu tạo hộp số và cách vận hành hệ thống số trong xe hơi (transmission system) là một đề tài phức tạp, người không chuyên môn không nên tự mình giải quyết các trục trặc về hộp số. Rất may, đó là điều không mấy khi xảy ra. Tuy nhiên, nếu gần đây bạn có cảm giác đôi điều trục trặc ở hệ thống đổi số (transmission system), chẳng hạn như đổi số không trơn, xe không chạy sau khi vào số, xe chạy chậm không thể tăng tốc theo ý muốn… thì điều đầu tiên là phải kiểm tra dầu hộp số. Việc này thì vừa tầm tay, và là điều cần thiết mà bất cứ chủ xe nào cũng phải làm.
Ở đây xin được giới hạn trong đề tài về dầu hộp số tự động, gọi tắt là ATF (Automatic Transmission Fluid). Hệ thống hộp số - mà thể hiện rõ rệt nhất trước mắt chúng ta là cần gạt số ngang hông bên phải của tài xế, cái cần gạt giúp chúng ta di chuyển qua các bậc P, R, N, D, 2, L quen thuộc (xem hình) - cần tới dầu để có thể làm xong các nhiệm vụ được giao: Dầu để bôi trơn chuyển động, để làm mát hệ thống, để thực hiện việc chuyển đổi, và làm một “gạch nối” giữa đầu máy và hệ thống số. Chăm sóc ATF là một công tác có mức quan trọng sống còn.
Dùng dầu hộp số loại nào?
Thị trường hiện có những loại dầu hộp số sau đây:
- Type F – Loại dầu này ra đời, phần lớn được dùng cho xe Ford ngày xưa.
- Dexron III/Mercon ATF: Là loại dầu hộp số phổ thông nhất trên thị trường, được sử dụng trong hầu hết các đời xe GM, xe Ford, các hiệu xe Nhật và xe nhập cảng. Nếu sách cẩm nang đề nghị dùng dầu Dexron hoặc bất cứ loại Mercon nào (ngoại trừ Mercon V), thì đây chính là loại dầu bạn phải dùng.
- HFM ATF – HFM là viết tắt của chữ Highly Friction Modified (ma sát mạnh), có thể mang tên khác như Chryslers ATF+, cũng được gọi là dầu 7670. Những xe dùng dầu HFM là Honda/Acura, Jeep/Eagle, Hyundai, Toyota/Lexus, Saturn and Sterling.
Muốn biết xe mình dùng loại dầu nào, xin mở sách Cẩm Nang (Owners Manual) để xem hướng dẫn cụ thể của nhà sản xuất.
Chẩn mạch dầu hộp số
Nói tổng quát, dầu hộp số là một chất lỏng trong, có màu hơi đỏ khi còn mới. Xuyên qua thời gian sử dụng, dầu hộp số có thể đổi màu đôi chút, và nhìn vào màu sắc chúng ta có thể đánh giá tình trạng sức khỏe của hộp số ra sao. Cho dù xe không gặp trục trặc gì chăng nữa, dầu hộp số cũng vẫn phải được kiểm tra thường xuyên, mỗi tháng một lần, hoặc trước những chuyến đi xa.
Kiểm tra dầu hộp số: Thông thường muốn kiểm tra ATF, chúng ta phải nổ máy tại chỗ, chờ cho máy nóng ấm, rồi rút que thăm dầu (dipstick) ra xem. Cần phải nhúng que vào bình dầu 2, 3 lần, sau mỗi lần đều được lau sạch bằng một miếng giấy thấm màu trắng, để nhận xét về lượng dầu và màu sắc của số dầu hiện có trong bình. Sau đây là một vài hiện tượng và chẩn đoán:
- Dầu còn đủ và còn tốt: Nếu que thăm cho thấy dầu lên tới mức Full, và có một màu hồng hơi đỏ, thì đó là dấu hiệu dầu còn tốt, và có thể hệ thống vận hành trơn tru tốt đẹp. Sở dĩ nói “có thể” là vì chúng ta khó lòng đoán chắc, biết đâu có một vấn đề gì mới phát sinh bên trong hệ thống, nhưng chưa kịp biểu lộ dấu hiệu ra ngoài. Nhưng nói chung, bạn có thể ăn ngon ngủ yên trong lúc này.
- Dầu thiếu, nhưng vẫn còn tốt: Nếu mức dầu xuống thấp, điều đó cho thấy có rò rỉ ở đâu đó. Là vì, không giống như nhớt máy (engine oil) có thể bị hao ngót ít nhiều trong tiến trình sử dụng, dầu hộp số luân lưu trong một hệ thống kín và không thể hao ngót được. Nếu mức dầu xuống thấp, bạn nên đưa đi cho thợ chuyên môn xem lại ngay để tìm xem máy đã bị tổn hại ở đâu.
- Dầu còn đủ, nhưng màu chuyển nâu: Nếu dầu chuyển sang nâu và hơi có mùi khét, thì đó là dấu hiệu có vấn đề rồi đó. Có thể là dầu đã quá cũ, không còn bảo vệ các thành phần nội tại của hệ thống được nữa, hoặc có thể một bộ phận nào đó đã quá mòn, gây ra nhiều ma sát phát sinh nhiệt ở bên trong. Cần phải mang xe đi khám “chuyên môn” ngay để tránh các thiệt hại lớn hơn về sau.
- Dầu còn đủ, nhưng màu chuyển đen: Nếu dầu đã chuyển sang màu đen, và lại có mùi khét, thì chắc chắn là đã tổn hại bên trong. Màu đen và mùi khét là kết quả của quá trình đốt cháy, sinh ra do nhiệt tích lũy vì bị ma sát quá độ. Cần đưa đi thợ chuyên môn để được kiểm tra ngay.
- Dầu dâng cao, màu hồng, và có bọt: Hệ thống trục trặc, nguyên nhân có thể do két nước (Radiator). Khi dầu hộp số nóng được dẫn qua một đường ống, để đưa vào giải nhiệt trong két nước, có thể ống dẫn bị rò, và nước coolant theo đó chảy vào, hòa chung và làm ô nhiễm dầu hộp số, đồng thời làm lượng dầu tăng lên. Gặp trường hợp này, cần phải đưa xe đi “cấp cứu” ngay.
Trên đây là 5 triệu chứng bệnh, có thể chẩn mạch được bằng mắt thường. Tuy nhiên, cũng có khi bạn cảm giác sự trục trặc nơi hộp số mà chẳng tìm thấy một triệu chứng gì ở dầu, thì triệu chứng có thể nằm ở nơi khác, mà sự chẩn mạch đòi hỏi dụng cụ chuyên môn. Ngược lại, nếu chưa cảm thấy trục trặc mà dầu lại cho thấy những dấu hiệu trên, thì đó vẫn là một lời báo động lớn tiếng, đòi hỏi sự quan tâm tức thì.
Haosmith@yahoo.com
Viendongdaily.com và tác giả giữ bản quyền bài trên trang này. Xin đừng trích đăng dưới bất cứ hình thức nào.
Tin đọc nhiều
MỚI CẬP NHẬT
ĐỌC THÊM
Xe Pick-up điện Ram có thể chạy được 500 dặm sau một lần sạc
Theo ước tính của EPA, các phiên bản tầm xa của Ford’s Lightning có thể đi được quãng đường lên tới 320 dặm sau một lần sạc.
Nhiều người muốn gắn camera trong xe
Từ các tai nạn nghiêm trọng cho đến các va chạm nhỏ trên đường, dash cam đã cho thấy tính hữu dụng.
Ford ra mắt xe điện Mach-E mang hiệu Mustang lừng danh của hãng
Hãng Ford vừa ra mắt xe điện Mustang Mach-E, nằm trong kế hoạch đầu tư $11 tỷ Mỹ kim vào xe chạy điện và xe hỗn hợp xăng điện từ ...
Tesla "khoe" xe hơi sản xuất tại Trung Quốc
Hãng xe Tesla vừa công bố hình ảnh những chiếc xe Model 3 đầu tiên được lắp ráp tại nhà máy ở Thượng Hải.
Bentley, Lamborghini và Rolls-Royce sản xuất xe SUV không kịp cho nhu cầu
Các hãng xe đắt tiền cho giới triệu phú như Rolls-Royce, Bentley, Lamborghini và Maserati đã có lịch sử, tiếng tăm lâu dài về việc chế tạo những chiếc xe ...